Της Αγγέλας Χρυσουλάκη*

Είναι σαφές πλέον ότι οι καθημερινές ανθρώπινες δραστηριότητες προκαλούν περιβαλλοντικά, κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα.

Τα περιβαλλοντικά προβλήματα περιλαμβάνουν τις κλιματικές αλλαγές, την αφαίμαξη των φυσικών πόρων, την μόλυνση της ατμόσφαιρας, και των υδάτινων πόρων, την εξάλειψη των βιολογικών ειδών και την παρακμή στην βιοποικιλότητα.

Τα κοινωνικά προβλήματα είναι η φτώχεια, η πείνα, η ανεργία, οι αρρώστιες, η ανασφάλεια που δημιουργεί την εγκληματικότητα, η παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Για τα οικονομικά θέματα να μην επεκταθούμε, είναι γνωστά σε όλους.

Μία από τις ανθρώπινες δραστηριότητες είναι και η συμβατική γεωργία.

Οι αγρότες βρίσκονται σε οικονομικό αδιέξοδο αλλά και οι καταναλωτές πληρώνουν υψηλές τιμές αγοράς χωρίς να εξασφαλίζεται και η απαιτούμενη ποιότητα στα προϊόντα.

Το κυρίαρχο μοντέλο εντατικής γεωργίας δεν είναι βιώσιμο και μάλιστα στην εποχή της κλιματικής αλλαγής. Εξαντλεί φυσικούς πόρους, ρυπαίνει και επιβαρύνει το έδαφος, τον αέρα και το νερό, σπαταλά ενέργεια και υδάτινους πόρους, απειλεί αρκετά είδη και τη βιοποικιλότητα, επιβαρύνει την υγεία των καταναλωτών, απαξιώνει τη μικρή παραγωγή και τις τοπικές κοινότητες, υπονομεύει την παραγωγική ικανότητα χωρών σαν τη δική μας.

Η φυσική καλλιέργεια έρχεται να δώσει λύση στα παραπάνω προβλήματα.

Ο βασικός στόχος του φυσικού καλλιεργητή είναι να υπηρετήσει τη φύση, να δημιουργήσει γόνιμο έδαφος και τέλος να πετύχει την οικονομική του αυτάρκεια. Έχει μια ολιστική θεώρηση και βασίζεται στη διαισθητική μη χωριστική γνώση. Μια γνώση που γεννιέται όταν ο άνθρωπος ταυτίζεται με τη φύση γκρεμίζοντας τη χωριστικότητα που δημιουργεί ο ανθρώπινος νους.

Σήμερα η φυσική καλλιέργεια έχει φτάσει στη μέγιστη απλότητα.

Μπορούμε να δημιουργήσουμε βιώσιμα αγροκτήματα, στηριζόμενοι σε τέσσερεις πυλώνες :1. όχι όργωμα, 2.όχι λίπασμα, 3. όχι βοτάνισμα, 4. όχι φυτοφάρμακα.

Για να λύσουμε ταυτόχρονα το πρόβλημα της διάβρωσης του εδάφους, της βελτίωσης της γονιμότητας, το πρόβλημα των ασθενειών και των προσβολών από έντομα, το κλειδί είναι η σπορά μεγάλης ποικιλίας φυτών.

Αυτά με τη σειρά τους προσελκύουν συγκεκριμένα είδη ζωής, τα οποία λειτουργούν ως φυσικό αντίδοτο στους παραπάνω κινδύνους. Άλλωστε, η επιστήμη της οικολογίας έχει ήδη παραδεχθεί, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι το εφαρμόζει ουσιαστικά στην πράξη, ότι όσο πιο μεγάλη βιοποικιλότητα έχει ένα οικοσύστημα τόσο πιο σταθερό είναι.

Η επίσκεψη μας σε ήδη υπάρχουσες φυσικές καλλιέργειες στην Παχιά Άμμο και στα Τέρτσα επιβεβαιώνει όλα τα παραπάνω.

Η διάβρωση του εδάφους, και η απειλή της ερημοποίησης σταματά με το μη όργωμα, και εξοικονομεί χρόνο και χρήμα .

Η λίπανση με φυσικό λίπασμα που δημιουργούμε εμείς οι ίδιοι στο χωράφι, από τα κλαδέματα, το κόψιμο των άγριων φυτών, τον κατσίγαρο κλπ. με την επεξεργασία των γεωσκόληκων, κάνει το έδαφος γόνιμο , τα προϊόντα εύγεστα και υγιή , χωρίς να είμαστε υποχρεωμένοι να ξοδεύουμε ένα σημαντικό ποσό στα χημικά λιπάσματα.

Το μη βοτάνισμα συντελεί ώστε να υπάρχει η βιοποικιλότητα, οι ρίζες των φυτών λειτουργούν σαν φυσικό λίπασμα από τη μια και σαν φυσικό σκάψιμο από την άλλη. Εξοικονομούμε επίσης πολλές εργατοώρες.

Η μη χρησιμοποίηση φυτοφαρμάκων δεν επιβαρύνει τα προϊόντα , το περιβάλλον και τον υδροφόρο ορίζοντα.

Η φιλοσοφία της φυσικής καλλιέργειας είναι :"Δεν κάνω τίποτα", αφήνω την πάνσοφη φύση να κάνει την δουλειά της. Δεν διαλέγω τον πόλεμο αλλά την ειρηνική συμβίωση όλων. Το αποτέλεσμα είναι καταπληκτικό. Το ένα φυτό υποστηρίζει το άλλο, τα έντομα κάνουν την δουλειά τους και υπάρχει μια υγιής συμβίωση μεταξύ τους. Είναι ένας παράδεισος με το να συνυπάρχουν βότανα κάθε λογής, ροδιές, συκιές, ελιές, μπανανιές, καλλωπιστικά φυτά, αρωματικά, κρεμμυδάκια, μάραθα, σπαράγγια, βρώσιμα χόρτα , και όλα αυτά να μπορούν να συνεισφέρουν σημαντικά στον οικονομικό προϋπολογισμό.

Το έδαφος βαίνει σε αειφορική κατάσταση, εμπλουτιζόμενο με όλα τα ιχνοστοιχεία και γενικά υπάρχει ένα καταπληκτικό αποτέλεσμα.

Η ικανοποίηση που εισπράττει ο άνθρωπος ,γνωρίζοντας με απτό τρόπο την συμβολή του σε μια αειφορική κατάσταση είναι πάνω από τον αυτοσκοπό του κέρδους- που όμως επιφέρει σε τελική ανάλυση κερδοφορία- και της μικρόπνοης σκέψης της αφαίμαξης της γης. Γίνεται ένας ευαίσθητος άνθρωπος που συμβάλλει θετικά στην αντιστροφή των υπαρχουσών τάσεων και την επαναφορά της ισορροπίας στη ζωή και στο περιβάλλον.

* Η Αγγέλα Χρυσουλάκη είναι μέλος της Περιβαλλοντικής Κίνησης Χερσονήσου