Τριάντα πέντε πολιτιστικοί σύλλογοι της Κρήτης μετέχουν πλέον στην πρωτοβουλία διάσωσης και ανάδειξης των ιστορικών ελαιόδεντρων του νησιού, ηλικίας εκατοντάδων, ακόμα και χιλιάδων ετών που βρίσκονται διάσπαρτα στην ύπαιθρο.

Η προσπάθεια στηρίζεται επιστημονικά από το ΤΕΙ Κρήτης, επιστήμονες του οποίου πήγαν την Κυριακή 5 Ιουλίου μαζί με τα μέλη των πολιτιστικών συλλόγων σε υπεραιωνόβιες ελιές της Βιάννου και στη συνέχεια μετείχαν στη συνάντηση εκπροσώπων πολιτιστικών συλλόγων που πραγματοποιήθηκε στη θαυμάσια αίθουσα της πινακοθήκης του πολιτιστικού συλλόγου Κερατόκαμπου.

Όπως εκτιμούν οι επιστήμονες του ΤΕΙ Κρήτης και οι πολιτιστικοί σύλλογοι, σε όλο το νησί υπάρχουν εκατοντάδες ελαιόδεντρα ηλικίας εκατοντάδων και σε ορισμένες περιπτώσεις χιλιάδων χρόνων, τα οποία δεν έχουν καταγραφεί και γίνονται «θύματα» ανθρώπινων δραστηριοτήτων, όπως δημοσίων έργων και οικοπεδοποίησης ελαιώνων. Οι πολιτιστικοί αλλά και οι περιβαλλοντικοί σύλλογοι που συμμετέχουν στην προσπάθεια, καταγράφουν αυτά τα ελαιόδεντρα με σκοπό να τα προστατεύσουν. Στη συνέχεια σε συνεργασία με το ΤΕΙ Κρήτης θα προσδιορίσουν την ηλικία των καταγεγραμμένων ελαιόδεντρων. Στόχος είναι σε ένα χρόνο από σήμερα να έχει διαμορφωθεί «χάρτης» της Κρήτης που θα παρουσιάζει τα σημεία στα οποία βρίσκονται τα εκατοντάδες ιστορικά και αρχαία δέντρα. Επίσης, έχουν ξεκινήσει διαδικασίες για τη δημιουργία από τους πολιτιστικούς συλλόγους ντοκιμαντέρ σχετικά με τον ιστορικό ελαιώνα της Κρήτης, το οποίο υπολογίζεται να είναι έτοιμο το καλοκαίρι του 2010.



Σε ιστορικά ελαιόδεντρα της Βιάννου



Το πρωί της Κυριακής 5 Ιουλίου ο διευθυντής της Σχολής Τεχνολόγων Γεωπονίας του ΤΕΙ Κρήτης Δημήτρης Λυδάκης και οι καθηγητές Σπύρος Λιονάκης και Φίλιππος Βερβερίδης, ξεναγήθηκαν σε τέσσερις υπεραιωνόβιες ελιές από τον πολιτιστικό σύλλογο Άνω Βιάννου. Οι επιστήμονες συμφώνησαν με τις εκτιμήσεις των πολιτιστικών συλλόγων ότι η ηλικία των συγκεκριμένων δέντρων πιθανότατα και να ξεπερνά τα 1.000 χρόνια. Αξίζει να σημειωθεί ότι στην ευρύτερη περιοχή της Βιάννου υπάρχουν δεκάδες δέντρα μεγάλης ιστορικής αξίας, όπως επισημαίνουν οι επικεφαλής των πολιτιστικών συλλόγων.

Επίσης, στην περιοχή εντοπίστηκαν υπεραιωνόβιες «ψιλολιές» κάτι που μαρτυρεί ότι εκεί παραγόταν έξτρα παρθένο ελαιόλαδο πριν από εκατοντάδες ίσως και χιλιάδες χρόνια.

Στη συνέχεια οι εκπρόσωποι των πολιτιστικών συλλόγων και οι καθηγητές του ΤΕΙ Κρήτης ξεναγήθηκαν στη θαυμάσια πινακοθήκη του πολιτιστικού συλλόγου Κερατόκαμπου, σε αίθουσα της οποίας πραγματοποιήθηκε η συνάντηση.



Οι αποφάσεις της συνάντησης



Στη συνάντηση εκπροσωπήθηκαν 25 πολιτιστικοί σύλλογοι, ενώ την υποστήριξη τους εξέφρασαν χωρίς να συμμετέχουν στη συγκεκριμένη συνάντηση άλλοι 10 σύλλογοι από όλη την Κρήτη.

Οι νέες αποφάσεις στις οποίες κατέληξαν οι σύλλογοι είναι μεταξύ άλλων οι εξής:

-Κάθε σύλλογος στην περιοχή του καταγράφει τα ελαιόδεντρα με περίμετρο 4 μέτρων και άνω. Στη συνέχεια σε συνεργασία με το ΤΕΙ Κρήτης θα επιδιωχθεί ο προσδιορισμός της ηλικίας των δέντρων αυτών.

-Επειδή οι σύλλογοι που μετέχουν στην προσπάθεια είναι πλέον πολλοί, δημιουργείται «πυρήνας» συλλόγων σε κάθε νομό, για το συντονισμό της διαδικασίας καταγραφής και ανάδειξης των δέντρων αυτών.

-Θα επιδιωχθεί μέσα στον Αύγουστο μία συνάντηση στο νομό Χανίων και το Σεπτέμβριο στο νομό Λασιθίου.

-Οι σύλλογοι Αμαριωτών Ρεθύμνης και Ινίου-Μοναστηρακίου πρότειναν να δημιουργηθεί ηλεκτρονικός χάρτης Κρήτης όπου θα παρουσιάζονται οι ελιές οι οποίες θα καταγραφούν.

-Ο πολιτιστικός σύλλογος Άνω Ασιτών πρότεινε κάθε σύλλογος να ενημερώσει τα σχολεία της περιοχής του και να επιδιώκει τη συνεργασία των μαθητών. Έτσι, ενισχύεται η περιβαλλοντική συνείδηση των νέων.

-Ο πολιτιστικός σύλλογος Ζαρού πρότεινε να επιδιωχθεί η επιδότηση των ίδιων των αγροτών –ιδιοκτητών ελαιόδεντρων

-Ο πολιτιστικός σύλλογος Μεσοχωρίου πρότεινε να προταθεί στους δήμους να αγοράσουν ελαιόδεντρα μεγάλης ιστορικής αξίας για να τα διασώσουν και να τα αναδείξουν.

-Ο πολιτιστικός σύλλογος Αγιών Παρασκιών πρότεινε οι σύλλογοι που δεν διαθέτουν ιστορικά δέντρα στις περιοχές τους να μετέχουν στην προσπάθεια.