
Σε δύο άρθρα μας στην «Πατρίδα» στις 10 και 11.9.08, με βάση τα στοιχεία της Γενικής Γραμματείας Πληροφορικών Συστημάτων του Υπουργείου Οικονομίας, εξετάσαμε τον αριθμό των φορολογικών δηλώσεων, το δηλωθέν εισόδημα, το συνολικό φόρο και το κατά φορολογική δήλωση δηλωθέν και διαθέσιμο εισόδημα κατά ομάδες επαγγελμάτων στην Κρήτη και στους νομούς της το 2006 σε σύγκριση με τα αντίστοιχα στοιχεία στο Σύνολο Χώρας.
Με βάση τα στοιχεία της ίδιας Γραμματείας θα εξετάσουμε στο άρθρο αυτό για τα φυσικά πρόσωπα (δηλαδή για όλες τις κατηγορίες φορολογουμένων μαζί) το κατά φορολογική δήλωση δηλωθέν εισόδημα (στο Μέρος Ι) και την κατά φορολογική δήλωση δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία (στο Μέρος ΙΙ) στους νομούς της Κρήτης και στην Κρήτη ως σύνολο σε σύγκριση με τα αντίστοιχα στοιχεία στο Σύνολο Χώρας και την κατά φορολογική δήλωση δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία στις Δ.Ο.Υ. (Εφορίες) της Κρήτης (στο Μέρος ΙΙΙ).
Ι. ΤΟ ΚΑΤΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΔΗΛΩΣΗ ΔΗΛΩΘΕΝ ΕΙΣΟΔΗΜΑ
Στην 1η στήλη του Πίνακα 1 δίνεται ο αριθμός των φορολογικών δηλώσεων φυσικών προσώπων στους νομούς της Κρήτης, στην Κρήτη ως σύνολο και στο Σύνολο Χώρας, στη 2η το δηλωθέν εισόδημα σε χιλιάδες ευρώ, στην 3η το κατά φορολογική δήλωση (Κ.Φ.Δ.) δηλωθέν εισόδημα σε ευρώ και στην 4η το ίδιο κατά φορολογική δήλωση δηλωθέν εισόδημα ως δείχτη με το Κ.Φ.Δ. δηλωθέν εισόδημα στο Σύνολο Χώρας = 100 (ο δείχτης αυτός δείχνει τις ποσοστιαίες μονάδες που χωρίζουν τον κάθε νομό και την Κρήτη από το μέσο όρο της χώρας).
Από την 3η και 4η στήλη του Πίνακα 1 φαίνεται ότι:
- Τόσο οι νομοί όσο και η Κρήτη ως σύνολο έχουν κατά φορολογική δήλωση δηλωθέν (οικογενειακό) εισόδημα χαμηλότερο από το μέσο όρο του Συνόλου Χώρας.
- Ανάμεσα στους νομούς της Κρήτης το υψηλότερο Κ.Φ.Δ. δηλωθέν εισόδημα (και τη μικρότερη απόσταση από το μέσο όρο της χώρας) έχει ο νομός Ρεθύμνου και ακολουθεί ο νομός Ηρακλείου. Η Κρήτη κατέχει τη 2η θέση ανάμεσα στα 10 γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας στο Κ.Φ.Δ. δηλωθέν εισόδημα (την 1η θέση κατέχει η Αττική).
ΙΙ. ΚΑΤΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΔΗΛΩΘΕΙΣΑ ΜΕΓΑΛΗ ΑΚΙΝΗΤΗ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ
Στην 1η στήλη Πίνακα 2 δίνεται ο αριθμός των φορολογικών δηλώσεων φυσικών προσώπων στους νομούς της Κρήτης, στην Κρήτη ως σύνολο και στο Σύνολο Χώρας, στη 2η η δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία σε χιλιάδες ευρώ, στην 3η στήλη η κατά φορολογική δήλωση (Κ.Φ.Δ.) δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία σε ευρώ και στην 4η η ίδια περιουσία ως δείχτης με την Κ.Φ.Δ. δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία στο Σύνολο Χώρας = 100.
Από την 3η και 4η στήλη του Πίνακα 2 φαίνεται ότι:
- Τόσο οι νομοί όσο και η Κρήτη ως σύνολο έχουν κατά φορολογική δήλωση δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία χαμηλότερη από το μέσο όρο του Συνόλου Χώρας και η διαφορά σε 3 από τους 4 νομούς και στην Κρήτη ως σύνολο από το μέσο όρο είναι μεγαλύτερη απʼ ό,τι η διαφορά στο κατά φορολογική δήλωση δηλωθέν εισόδημα (εξαίρεση είναι ο νομός Ρεθύμνου στον οποίο η διαφορά είναι μικρότερη, δηλαδή πλησιάζει περισσότερο το μέσο όρο του Συνόλου Χώρας).
- Ανάμεσα στους νομούς της Κρήτης την υψηλότερη Κ.Φ.Δ. δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία έχει ο νομός Ρεθύμνου και ακολουθεί ο νομός Ηρακλείου.
- Η Κρήτη κατέχει τη 7η θέση ανάμεσα στα 10 γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας στην Κ.Φ.Δ. δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία.
Το συνολικό δηλωθέν εισόδημα στην Κρήτη αντιπροσωπεύει το 4,8% του δηλωθέντος εισοδήματος στο Σύνολο Χώρας ενώ η συνολική δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία στην Κρήτη αντιπροσωπεύει μόνο το 2,6% της δηλωθείσας μεγάλης ακίνητης περιουσίας στο Σύνολο Χώρας. Οι αιτίες της διαφοράς αυτής θα πρέπει να διερευνηθούν.
ΙΙΙ. Η ΚΑΤΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΔΗΛΩΘΕΙΣΑ ΜΕΓΑΛΗ ΑΚΙΝΗΤΗ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ ΣΤΙΣ Δ.Ο.Υ. ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ
Τα στοιχεία για τη δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία στους νομούς της Κρήτης και στην Κρήτη συνολικά προκύπτουν από τα στοιχεία των επιμέρους Δ.Ο.Υ. (εφοριών) των νομών. Τα στοιχεία αυτά δίνονται στον Πίνακα 3.
Από τον Πίνακα 3 φαίνεται ότι τις 4 πρώτες θέσεις στην κατά φορολογική δήλωση δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία κατέχουν, κατά σειρά, οι Δ.Ο.Υ. Ρεθύμνου, Β΄ Ηρακλείου, Αγίου Νικολάου και Α΄ Ηρακλείου και την τελευταία η Δ.Ο.Υ. Καστελίου.
Κλείνοντας το σύντομο αυτό άρθρο θα πρέπει να τονίσουμε ότι από άλλες αναλύσεις που έχουμε κάνει έχει φανεί ότι σε όλη την Ελλάδα πρέπει να υπάρχουν ιδιοκτήτες μεγάλης ακίνητης περιουσίας, οι οποίοι είτε δεν κάνουν καν δήλωση είτε οι δηλώσεις τους είναι ελλειπείς. Δυστυχώς κανείς έλεγχος δεν έχει γίνει στις δηλώσεις αυτές. Πολύ φοβούμαι ότι το ίδιο θα συμβεί και με το Ενιαίο Τέλος Ακίνητης Περιουσίας που αντικατέστησε τη Φορολογία Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας, με αποτέλεσμα ή ήδη μεγάλη φοροδιαφυγή στον τομέα αυτό να γίνει ακόμα μεγαλύτερη.
Φυσικά φοροδιαφυγή υπάρχει και στη φορολογία εισοδήματος. Αυτή, όμως, δεν αφορά το σύνολο των φορολογουμένων, δεδομένου ότι δεν υπάρχει φοροδιαφυγή στους μισθωτούς και συνταξιούχους που έχουν εισοδήματα μόνο από μισθωτές υπηρεσίες και συντάξεις. Φοροδιαφυγή υπάρχει σε όλες τις άλλες κατηγορίες φορολογουμένων καθώς και στους μισθωτούς και συνταξιούχους που, εκτός από μισθούς και συντάξεις, έχουν εισοδήματα και από άλλες πηγές ή/και από υπηρεσίες τις οποίες προσφέρουν επʼ αμοιβή χωρίς να δηλώνουν τα εισοδήματα από τις υπηρεσίες αυτές.
Εξαιτίας της μεγάλης έκτασης φοροδιαφυγής στη χώρα μας τα όσα αναφέρθηκαν στο άρθρο αυτό θα πρέπει να θεωρηθούν ως ενδεικτικά των περιφερειακών ανισοτήτων που υπάρχουν τόσο στο κατά φορολογική δήλωση δηλωθέν εισόδημα όσο και στην κατά φορολογική δήλωση δηλωθείσα μεγάλη ακίνητη περιουσία. Κατά πάσα πιθανότητα, δηλαδή, οι ανισότητες είναι μεγαλύτερες από εκείνες που δείχνουν τα επίσημα στοιχεία.
* Ο Μανόλης Γ. Δρεττάκης είναι πρώην αντιπρόεδρος της Βουλής, υπουργός και καθηγητής της ΑΣΟΕΕ

