Του Μανώλη Ρ. Ρουσογιαννάκη*

- Φταίει το ζαβό το ριζικό μας!

- Φταίει ο Θεός που μας μισεί!

- Φταίει το κεφάλι το κακό μας!

- Φταίει πρωτ’ απ’ όλα το κρασί!

Ποιος φταίει; Ποιος φταίει; Κανένα στόμα

Δεν το’βρε και το’πε ακόμα.



Έτσι στη σκοτεινή ταβέρνα

πίνουμε πάντα μας σκυφτοί.

Σαν τα σκουλήκια, κάθε φτέρνα,

όπου μας εύρει, μας πατεί.

Δειλοί, μοιραίοι κι άβουλοι αντάμα,

προσμένουμε, ίσως, κάποιο θάμα!

Κ. Βάρναλης,

Οι μοιραίοι


Σήμερα, εάν λάβουμε υπόψη από τη μια τη γενική-οικονομική κατάσταση και από την άλλη τις αδυναμίες και τα προβλήματα του κλάδου, αλλά και τις ανεπάρκειες της τοπικής ΕΛΜΕ, να θέσομε το βασικό ερώτημα: επιθυμούμε να ασκήσομε αποτελεσματική δράση επί της ουσίας που να βγάζει τον κλάδο από τη χαμηλή αυτοεκτίμηση, την ηττοπάθεια, την αμηχανία από τις πολλαπλές απογοητεύσεις και τα αδιέξοδα;

Πρώτα απ’όλα είναι αναγκαίο, όσοι ασχολούνται με το συνδικαλισμό ως συλλογικό τρόπο σκέψης και δράσης με σκοπό την υπεράσπιση και την αναβάθμιση των καθηγητών ως εργαζόμενων και ως εκπαιδευτικών, εφόσον αγωνιούμε και αγωνιζόμαστε για τη δημόσια εκπαίδευση να κάνομε δημόσια την αυτοκριτική μας, με κάθε ειλικρίνεια και να εργαστούμε μέσα στους συλλόγους που είναι ανάγκη πλέον να λειτουργήσουν ως κύτταρα διαλόγου και παραγωγής ιδεών, ανάπτυξης προβληματισμού και συγκρότησης πρωτογενούς συνδικαλισμού βάσης.

Φυσικά και ευθύνονται συγκεκριμένες εκπαιδευτικές και οικονομικές πολιτικές, οι οποίες χρόνια τώρα εφαρμόστηκαν και συνεχίζουν να εφαρμόζονται από τα συγκεκριμένα κυβερνητικά κόμματα, για τα οποία είναι να αναρωτιέται κανείς μήπως η πρόθεσή τους ήταν τελικά να αποδιοργανώσουν τη δημόσια εκπαίδευση και τους εκπαιδευτικούς. Αν πράγματι αυτή ήταν η επιδίωξη του δικομματισμού στην Ελλάδα, ας δεχτούν δημόσια συγχαρητήρια!

Όμως ευθύνονται και οι συνδικαλιστικές παρατάξεις οι οποίες αντί να διαδραματίζουν θετικό ρόλο στα διάφορα συνδικαλιστικά επίπεδα ως φορείς παραγωγής απόψεων, θέσεων και προτάσεων λειτούργησαν και λειτουργούν ως σκληροί και άτεγκτοι ψηφοθηρικοί μηχανισμοί και ιμάντες μεταβίβασης κυβερνητικής και κομματικής πολιτικής. Αυτές οι παρατάξεις παρήγαγαν εκείνους που χρησιμοποίησαν μόνιμα και κατ’εξακολούθηση το συνδικαλισμό, για να παίξουν τυχοδιωκτικά παιχνίδια κομματικών σκοπιμοτήτων, κλείνοντας τ’αυτιά και τα μάτια στη σκέψη και στη φωνή της βάσης, αυτάρεσκα εκμεταλλευόμενοι τα όποια προνόμια και μετέτρεψαν το συνδικαλισμό σε γραφειοκρατική καρικατούρα. Τον οδήγησαν εκεί, όπου κατάφεραν να ελέγξουν τους συσχετισμούς στα εκλεγμένα όργανα, σε μια άνευ προηγουμένου κρίση απαξίωσης και ανυποληψίας.

Είναι χρήσιμο λοιπόν να συνειδητοποιηούμε πώς και με ευθύνη ποιων φτάσαμε ως εδώ. Με κύρια ευθύνη όσων...

... “Άλλα’λεγαν κι άλλα’ κάναν κι άλλα’ παν κι άλλα κάνουν

Κι άλλα λογιάζουν κι άλλα λεν κι άλλα στο νου τους βάνουν”



... Έτσι, τα τελευταία χρόνια, διαπιστώνομε μια δυστοκία των κεντρικών συνδικαλιστικών οργάνων τόσο της ΔΟΕ όσο και της ΟΛΜΕ να οργανώνουν αγώνες με προοπτική και αποτελεσματικότητα, ικανούς να ενεργοποιήσουν τους εκπαιδευτικούς. Αυτό φυσικά συμβαίνει για όλους αυτούς τους παραπάνω λόγους, αλλά και γιατί τα προβλήματα της βάσης δεν μπορεί παρά να μεταφέρονται στις Γενικές Συνελεύσεις των προέδρων των ΕΛΜΕ και στην ΟΛΜΕ συγκεκριμένα.

Τι να κάνουμε;

Δεν γίνεται αλλιώς. Είναι ανάγκη να ενεργοποιήσουμε τα αντανακλαστικά της βάσης, να μετρούμε και να σταθμίζομε καθημερινά τις διαθέσεις, και τις δυνάμεις του κλάδου, όχι για να μένομε αδρανείς και να παρακολουθούμε “δειλοί, μοιραίοι και άβουλοι αντάμα” τις επιθέσεις στα εργασιακά μας δικαιώματα, στην τσέπη μας και στη δημόσια εκπαίδευση, αλλά για να οργανώσομε το διάλογο για τις προτάσεις, τις θέσεις και την οργάνωση του κινήματός μας, όχι για να προετοιμάσομε μονάχα άλλη μια ήττα, αλλά γι ανα συσπειρωθούμε αποτελεσματικά με ορίζοντα διαρκείας, για να κερ δίσουμε μάχες σ’ένα μακρύ και οργανωμένο αγώνα με σκοπό την αναβάθμιση του εκπαιδευτικού και της εκπαίδευσης.

Είναι ανάγκη να συντονιστεί και να αποκατασταθεί η επικοινωνία ανάμεσα στη βάση και την ηγεσία του συνδικαλιστικού μας κινήματος. Είναι άκρως επιβλαβές ένα θεατρικό κοίταγμα στα μάτια των καθηγητών και την επόμενη στιγμή κάποιοι πολύ συγκεκριμένοι να ξαναπαίξουν τα παιχνίδια τους στις πλάτες μας. Χρειάζεται βαθύς και ουσιαστικός διάλοφος εφ’ όλης της ύλης μέσα στους συλλόγους των καθηγητών, μέσα στις πρωτοβάθμιες συνδικαλιστικές διαδικασίες (Γενικές Συνελεύσεις, συγκεντρώσεις και Διοικητικά Συμβούλια), για να ανασυγκροτηθεί η βάση των καθηγητών.

Είναι καιρός να κατανεμηθούν δίκαια και καθαρά οι ευθύνες. Ας απορρίψουμε το γραφειοκρατικό συνδικαλισμό. Ας αφήσομε “μεταξεταστέους” τους ανεύθυνους και τυχοδιώκτες συνδικαλιστές, όπου διαπιστωμένα υπάρχουν.

Ο κλάδος των καθηγητών και των εκπαιδευτικών γενικά έχει επεξεργασίες και προτάσεις από παλιότερα και νεότερα συνέδρια, Γενικές Συνελεύσεις, επεξεργασίες ΚΕΜΕΤΕ. Αυτές με ευθύνη του Δ. Συμβουλίου να συζητιούνται στους συλλόγους μαζί με όλα τα συνδικαλιστικά και εκπαιδευτικά θέματα.

Οι παρατάξεις, αν θέλουν να είναι χρήσιμες και ουσιαστικές να συμβάλλουν στο διάλογο, ξεφεύγοντας από τα στεγανά τους, με σεβασμό στις απόψεις και τις αγωνίες των εκπαιδευτικών. Οι διαμορφωμένες ιδέες, προτάσεις, συνθέσεις, αποφάσεις και διαθέσεις της ενεργοποιημένης βάσης να τροφοδοτούν και να δεσμεύουν τους εκπροσώπους του συνδικαλιστικού κινήματος. Σαφώς και δεν είμαστε όλοι το ίδιο!

Έχομε ευθύνη να αναδείξομε συνδικαλιστές σκεπτόμενους, δραστήριους, πολιτικοποιημένους- αλλά όχι κομματικά φερέφωνα- που να δρουν αποτελεσματικά, αυτόνομα και να προωθούν συνθέσεις.

Aκόμη δεν είναι δυνατόν να εγκλωβιζόμαστε σ’ ένα στενόμυαλο συντεχνιασμό και να τρέφομε αυταπάτες ότι έτσι μπορούμε να κερδίσουμε κάτι έστω και σε οικονομικό επίπεδο. Γι’ αυτό, ας συνειδητοποιήσουμε επιτέλους ότι μπορούμε να νικήσομε σ’ ένα δύσκολο αλλά αναγκαίο αγώνα βελτίωσης της θέσης μας ως καθηγητών, έναν αγώνα όχι απλά υπεράσπισης αλλά αναδιοργάνωσης της Δημόσιας Εκπαίδευσης, εάν κατακτήσομε την εμπιστοσύνη και τη συμμαχία της κοινωνίας και καλέσομε τους άμεσα ενδιαφερόμενους σε μια διαρκή συστράτευση η οποία μπορεί και πρέπει να αποβεί σε όφελος της κοινωνίας και του τόπου. Κι αυτός ο αγώνας μπορεί να διεξαχθεί αποτελεσματικά με ένα αυτόνομο, ενωτικό και μη υποταγμένο σε ευκαιριακές σκοπιμότητες κίνημα για μια πραγματική Δημόσια Δωρεάν Εκπαίδευση.

Σήμερα - γιατί αύριο είναι αργά - απαιτείται η σύνθεση σε γερές βάσεις ενός ΜΕΤΩΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: νηπιαγωγοί, δάσκαλοι, καθηγητές, γονείς, μαθητές, φοιτητές, πανεπιστημιακοί, να συζητήσουμε με καθαρά χαρτιά, για να μην περάσουν τα σχέδια παραπέρα αποδόμησης της Δημόσιας Εκπαίδευσης, που ήδη υλοποιούνται, αλλά και για να προβάλομε ένα ενοποιητικό πλαίσιο διεκδικήσεων από κοινού διαμορφωμένου που να προωθεί το ώριμο και καθολικής εμβέλειας αίτημα για την συνολική αναδιοργάνωση μιας πραγματικής Δωρεάν Δημόσιας Εκπαίδευσης.

Δεν αρκεί να λέμε ότι τα πάντα είναι ζήτημα παιδείας αν δεν συνεγείρομε τους πάντες σε ένα ΑΓΩΝΑ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΔΩΡΕΑΝ ΠΑΙΔΕΙΑ. Σ’ αυτό θα κριθούμε όλοι μας. Προϋπόθεση, να πάψομε να κoιτάζομε πόσο βαθιά είναι ο πάτος της αποσύνθεσης, για να σταματήσομε να βουλιάζομε μαζί του στην κρίση.

* Ο Μανόλης Ρ. Ρουσογιαννάκης είναι καθηγητής φιλόλογος στο 11ο Γενικό Λύκειο Ηρακλείου