Της Άννας Κωνσταντουλάκη
Το 30% των γυναικών στην Κρήτη, που βρίσκονται στην εμμηνόπαυση υποφέρει από οστεοπόρωση και το 20% από αυτές έχει υποστεί κάταγμα.
Η νόσος που χαρακτηρίζεται από σταδιακή απώλεια της οστικής μάζας, διαταραχή της μικροαρχιτεκτονικής του οστού και αυξημένο καταγματικό κίνδυνο αφορά όχι μόνο τις γυναίκες αλλά και τους άνδρες μετά την ηλικία των 70 ετών.
Με αφορμή την διήμερη ενημερωτική εκδήλωση που οργανώνεται στο Ηράκλειο στις 19 και 20 Σεπτεμβρίου στην δημοτική αίθουσα Ανδρόγεω από τον Ελληνικό Σύλλογο Υποστήριξης Ασθενών με οστεοπόρωση υπό την αιγίδα του Ιατρικού Συλλόγου, ο ορθοπεδικός Γιώργος Χριστοφάκης βασικός ομιλητής περιγράφει στην “Π” την “σιωπηλή επιδημία” τα συμπτώματα αλλά και τους τρόπους αντιμετώπισης.
Ο γιατρός σημειώνει ότι η σωστή διάγνωση και πορεία της νόσου, εξαρτάται από την σωστή κλινική εξέταση τον εργαστηριακό και τον ακτινολογικό έλεγχο και την οστεοπυκνομετρία σπονδυλικής στήλης και ισχίου.
Οσον αφορά στην θεραπευτική αντιμετώπιση υπογραμμίζει ότι η σωστή άσκηση και ενδυνάμωση του μυικού μας συστήματος αλλά και οι σωστές διατροφικές συνήθειες αποτελούν την πρόληψη και σωστή αντιμετώπιση πολλές φορές σε συνδυασμό μα την αναγκαία φαρμακευτική αγωγή.
Ο κ. Χριστοφάκης λέει ότι πρόκειται για πολύ συχνή και σιωπηλή πάθηση γιατί στην αρχή εγκαθίσταται ύπουλα και εξελίσσεται συνήθως χωρίς συμπτώματα, τις περισσότερες φορές μάλιστα, χωρίς ούτε καν πόνο.
Ο ορθοπεδικός εξηγεί:
“Δεν είναι ακριβώς γνωστό τι προκαλεί την οστεοπόρωση. Είμαστε όμως σίγουροι ότι μπορούν να την προκαλέσουν πάρα πολλά αίτια. Μερικά από αυτά φαίνονται στον παρακάτω πίνακα:
Προδιαθετικοί παράγοντες κινδύνου οστεοπόρωσης:
Προχωρημένη ηλικία
Γυναικείο φύλο
Μικρόσωμη ή λεπτό εμφάνιση
Πρόωρη εμμηνόπαυση ή διαταραχές του κύκλου
Θετικό οικογενειακό ιστορικό
Κατάχρηση καπνίσματος και οινοπνευματωδών
Καθιστική ζωή και περιορισμένη φυσική άσκηση
Ανεπαρκής πρόσληψη ασβεστίου
Διάφορα φάρμακα
Η συχνότερη όμως αιτία είναι η ελάττωση της οστικής μάζας που συμβαίνει στις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση, αυτό δηλαδή που ονομάζεται μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση. Εκτός όμως από τα παραπάνω, πάρα πολλές άλλες παθήσεις μπορούν επίσης να προκαλέσουν δευτεροπαθώς οστεοπόρωση. Έτσι, ένα ευρύ φάσμα νοσημάτων (υπογοναδισμός, θυρεοειδοπάθειες, νεφροπάθειες, ρευματοπάθειες κλπ.) μπορούν να προκαλέσουν οστεοπόρωση. Έχει λοιπόν τεράστια σημασία το να διευκρινίσει κανείς την αιτιολογία της οστεοπόρωσης ενός συγκεκριμένου ατόμου γιατί προφανώς τότε μόνο μπορεί να δοθεί και η αντίστοιχη θεραπεία”.
Επικίνδυνα κατάγματα
Η οστεοπόρωση προκαλεί ελάττωση της πυκνότητας των οστών με συνέπεια τη μείωση της μηχανικής τους αντοχής. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να προκαλούνται εύκολα και συχνά κατάγματα παντού και κυρίως στους καρπούς, την οσφυϊκή μοίρα της σπονδυλικής στήλης και τα ισχία. Το πιο σοβαρό και επικίνδυνο κάταγμα από τα παραπάνω είναι αυτό του ισχίου.
Η θεραπεία
της νόσου
Σύμφωνα με το γιατρό, που είναι επιστημονικός συνεργάτης της Αʼ Ορθοπεδικής Κλινικής του Βενιζελείου αν η οστεοπόρωση ανιχνευθεί έγκαιρα υπάρχουν φάρμακα για να βελτιώσουν την οστική μάζα ή στην χειρότερη περίπτωση να επιβραδύνουν την απώλειά της.
Κοινός στόχος όλων των θεραπευτικών σχημάτων είναι να διατηρήσουν την οστική μάζα πάνω από το κατώφλι κατάγματος, πάνω δηλαδή από το κρίσιμο όριο ου, αν ξεπεραστεί προς τα κάτω, οι συνηθισμένες δυνάμεις που εξασκούνται πάνω στα οστά μπορεί να προκαλέσουν κάταγμα. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με δύο τρόπους:
Ο πρώτος είναι η πρόληψη που έχει σαν στόχο τη δημιουργία όσο το δυνατόν μεγαλύτερης οστικής μάζας, τον σχηματισμό δηλαδή ικανοποιητικής κορυφαίας οστικής μάζας. Επομένως, η πρόληψη πρέπει να ξεκινά ήδη από την παιδική ηλικία. Ο δεύτερος τρόπος είναι η θεραπεία. Σήμερα, υπάρχουν πολλά και διαφορετικά θεραπευτικά σχήματα για τη θεραπεία της οστεοπόρωσης. Είναι προφανές ότι ο μόνος που μπορεί να σας συστήσει την κατάλληλη για την περίπτωση σας θεραπεία είναι ο γιατρός σας”.
Ο ίδιος υπογραμμίζει ότι υπάρχουν πολλοί απλοί κανόνες υγιεινής ζωής που βοηθούν η προλαμβάνουν την οστεοπόρωση και δύο τέτοιοι βασικοί κανόνες είναι η πλούσια σε ασβέστιο διατροφή και η σωματική άσκηση.

