Της Αννας Κωνσταντουλάκη

Οι άνθρωποι που ζουν σε γειτονιές με περισσότερες ευκαιρίες για περπάτημα και φυσική ζωή, χαμηλότερη εγκληματικότητα και ανεπτυγμένο το αίσθημα της κοινότητας, παρουσιάζουν μικρότερη πιθανότητα να προσβληθούν από υπέρταση αλλά και καρδιαγγειακά νοσήματα.

Στο συμπέρασμα αυτό καταλήγουν πολλές μελέτες που γίνονται διεθνώς αλλά και έρευνες του Τμήματος Ιατρικής του Πανεπιστημίου Κρήτης.

Ενώ η Σχολή Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου του Γέηλ σε συνεργασία με το Ιδρυμα “Σταύρος Νιάρχος” έχουν εκδηλώσει το ενδιαφέρον να χρηματοδοτήσουν σχετική έρευνα του Τμήματος Κοινωνικής και Οικογενειακής Ιατρικής του Πανεπιστημίου Κρήτης.

Στόχος της μελέτης είναι να μελετηθεί ο ρόλος των πολιτισμικών και κονωνικών συνιστώσεων στην πρόληψη χρόνιων νοσημάτων όπως είναι η στεφανιαία νόσος και η άνοια.

Σύμφωνα με τον καθηγητή Χρήστο Λιονή, πολυετής μελέτη που έγινε στην επαρχία Bιάννου και στο ΣΠήλι έδειξε ότι οι κάτοικοι εμφανίζουν μικρότερα ποσοστά άνοιας και καρδιαγγειακών νόσων όχι λόγω της διατροφής τους, αλλά εξαιτίας του τρόπου ζωής τους (κοινωνικό δίκτυο), τις μεταξύ τους σχέσεις, την επικοινωνία που έχουν, το πώς αντιμετωπίζουννα λύνουν τα προβλήματά τους και όπως εξήγησε ο κ. Λιονής αυτά τα στοιχεία ονομάζονται κοινωνικές και πολιτισμικές συνιστώσεις.

Μελέτες στην Κρήτη και την Αμερική



Οπως έδειξε αμερικάνικη μελέτη, οι “ανθρώπινες” γειτονιές μειώνουν τον κίνδυνο της υπέρτασης.

«Η πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη και την εκπαίδευση υγείας είναι σημαντική, το ίδιο όμως ισχύει και με τις πολιτικές που δημιουργούν περιβάλλοντα ενθαρρυντικά για υγιεινές επιλογές και μείωση του στρες» σχολιάζει στο Reuters η καθηγήτρια Επιδημιολογίας Δρ Ανα Ντιέζ Ρου, επικεφαλής της μελέτης στη Σχολή Δημόσιας Υγείας του Μίσιγκαν.

Η έρευνα, που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση Epidemiology, πραγματοποιήθηκε σε δείγμα 2.612 ατόμων 45-85 ετών, από την πόλη της Νέας Υόρκης, τη Βαλτιμόρη και την κομητεία Φόρσαϊθ στη Βόρειο Καρολίνα, οι οποίοι συμμετείχαν σε ευρύτερο ερευνητικό πρόγραμμα για την καρδιαγγειακή υγεία.

Οι εθελοντές απάντησαν σε ερωτηματολόγια για το εάν αισθάνονταν ασφαλεία, αν τα μαγαζιά της περιοχής προσφέρουν καλή επιλογή φρούτων και λαχανικών, και αν είναι εύκολο να περπατήσουν στους δρόμους της γειτονιάς τους. Απάντησαν επίσης σε ερωτήματα για την «κοινωνική συνοχή» της κοινότητάς τους, δηλαδή για το εάν οι γείτονες είναι γενικά φιλικοί και πρόθυμοι να βοηθήσουν.

Η ανάλυση έδειξε ότι οι άνθρωποι που ζουν στις γειτονιές με τις περισσότερες ευκαιρίες για περπάτημα ήταν 25% λιγότερο πιθανό να παρουσιάζουν υψηλή αρτηριακή πίεση.

Οι παράγοντες που μειώνουν το ρίσκο είναι η σωματική άσκηση και το λιγότερο άγχος, υποθέτουν οι ερευνητές.

Σχολιάζοντας την έρευνα ο αναπλ. καθηγητής Ιατρικής κ. Λιονής μας είπε:

“Η μελέτη που δημοσιεύτηκε στο αμερικάνικο περιοδικό της Επιδημιολογίας έχει αρκετές ομοιότητες με ένα ερευνητικό πρόγραμμα του Τμήματος Ιατρικής του Πανεπιστημίου Κρήτης το οποίο σχεδιάστηκε πρίν απο χρόνια με ενα Πανεπιστήμιο της Σουηδίας για τη μελέτη του καρδιαγγειακού κινδύνου στον πληθυσμό μιας κοινότητας στο νομό Ρεθύμνου. Στη μελέτη αυτή υλοποιήθηκαν 2 διδακτορικές διατριβές οι οποίες ανέδειξαν σημαντικές αλλαγές στους παράγοντες κινδύνου, ως αποτέλεσμα της αλλαγής του παραδοσιακού τρόπου ζωής, ενώ υπέδειξαν συγχρόνως και την παρουσία πιθανών προστατευτικών για την υγεία παραγόντων.

Σύμφωνα με τις υποθέσεις των ερευνητών η ικανότητα διαχείρισης του stress στην οποία πιθανά αποτυπώνεται ο βαθμός της "κοινωνικής" και οικογενειακής συνοχής μοιάζει να είναι υπεύθυνος για την προστασία της υγείας των κατοίκων από καρδιαγγειακά συμβάματα που η αλλαγή του παραδοσιακού τρόπου ζωής και οι υψηλοί παράγοντες κινδύνου ευνοούν”.

Ο ίδιος πρόσθεσε ότι στην υπόθεση αυτή συζητάται και ο ρόλος της πνευματικότητας/θρησκευτικότητας ως μέσο και ως ικανότητα ελέγχου του stress. Μια νέα διδακτορική διατριβή, η οποία θα συνδυάσει εργαστηριακά και βιολογικά ευρήματα με αυτά της επιδημιολογίας αναμένεται να φωτίσει περισσότερο ένα θέμα που απαιτεί ισχυρή διεπιστημονική και διατομεακή συνεργασία”.