Συνέντευξη στη Λίλιαν Δαφερμάκη

Ο καθηγητής του Πολυτεχνείου Αλεξ. Οικονομόπουλος μπροστά στους κατοίκους του Θραψανού παραδέχθηκε ότι δεν είχε ενημέρωση από τις αρμόδιες Αρχές και ζήτησε όλα τα στοιχεία που παρουσίασε η Βίκη Κανάκη



To παρελθόν του τόπου μας μπορεί να γίνει ένα όμορφο μέλλον, λέει στην “Π” η φιλόλογος Βίκη Κανάκη

Οταν όλοι μιλούσαν με τρόπο αδιαπραγμάτευτο, για την αρτιότητα της μελέτης του Πολυτεχνείου που αφορά στη χωροθέτηση του εργοστασίου διαχείρισης σκουπιδιών στην Γαλίφα, και οι αντιδράσεις της περιοχής, χαρακτηριζόταν ως τοπικιστικές εκρήξεις, ένας άνθρωπος που εμφανίστηκε στο προσκήνιο, κατάφερε να αναγκάσει το μελετητή Οικονομόπουλο, να παραδεχτεί ότι υπάρχουν στοιχειά που δεν τα έλαβε υπόψη του.

Ένα πρόσωπο άγνωστο στην τοπική κοινωνία, με μια τοποθέτηση συγκροτημένη με επιχειρήματα, επίσημα έγγραφα και στοιχεία αλλά και εμποτισμένη με μια βαθειά αγάπη για τον τόπο της Πεδιάδας, «στρίμωξε στη γωνία» τον καθηγητή, ο οποίος για πρώτη φορά στην λαϊκή εκδήλωση στο Θραψανό, παραδέχτηκε ότι η μελέτη του έχει ελλείψεις… Πρόκειται για τη φιλόλογο Βίκη Κανάκη, η οποία μιλά σήμερα στην «Π», για το επίμαχο θέμα, και εξηγεί ότι το μέλλον της ανάπτυξης της Πεδιάδας δεν μπορεί να στηριχθεί στα αποτελέσματα του γεωγραφικού συστήματος πληροφοριών στο οποίο έχουν καταχωρηθεί στοιχεία του ‘ 90, και όχι του 2001, αλλά «…με λογισμό και με όνειρο…» όπως λέει και ο ποιητής.

-Ερώτηση: Προκάλεσε αίσθηση η τοποθέτηση σας στην κοινωνική διαβούλευση που πραγματοποιήθηκε στο Θραψανό, η οποία κατά γενική ομολογία, καθήλωσε τους πάντες. Στηρίχθηκε σε μια δομημένη επιχειρηματολογία με επίσημα έγγραφα και στοιχεία, που ανάγκασαν για πρώτη φορά τον καθηγητή, όχι μόνο να παραδεχτεί ότι δεν τα γνωρίζει, αλλά και να αφήσει ανοικτό το ενδεχόμενο εξαίρεσης της Γαλίφας από τη χωροθέτηση του εργοστασίου. Μιλήστε μας γι’αυτό.

-Απάντηση: Πράγματι, ο κ.Οικονομόπουλος ζήτησε να του στείλουμε σε ψηφιακή μορφή, όλα τα στοιχεία που έχουμε στην κατοχή μας παραδεχόμενος, ότι δεν είχε καμία ενημέρωση, από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Χαρακτηριστικά είπε ότι εάν υπάρχουν ισχυρά αρχαιολογικά τεκμήρια αναγκαστικά θα τα λάβει υπόψη του. Βέβαια του εξηγήσαμε, ότι πληροφορίες υπάρχουν στο Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών, στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας, στην ΚΓ Εφορία Αρχαιοτήτων, τα οποία όφειλε να τα έχει αναζητήσει ο ίδιος. Ωστόσο του υποσχεθήκαμε να τον βοηθήσουμε να ολοκληρώσει τη μελέτη του.

Ερώτηση : Δηλαδή τι δείχνουν αυτά τα στοιχεία.;

Απάντηση: Δείχνουν ότι έχουμε ένα ευρύ αρχαιολογικό χώρο, με πληθώρα αρχαιολογικών στοιχείων. Ξεκινώ από τις τέσσερις καλύτερα διατηρημένες Μινωικής Φρυκτωρίες ( από τις 136 συνολικά που υπάρχουν στην Κρήτη), που σηματοδοτούν τα Μινωικά μονοπάτια, που συνέδεαν τα ανάκτορα μεταξύ τους. Πρόκειται για μια σπουδαία ανακάλυψη του αρχαιολόγου-ερευνητή Ν.Παναγιωτάκη, που ανακοινώθηκε το 2000, και δημοσιεύτηκε σε διεθνή περιοδικά, και αναμφίβολα είναι μια από τις σημαντικότερες ανακοινώσεις της Αρχαιολογίας τα τελευταία 50 χρόνια…. Τους χάρτες της περιοχής, που αφορούν, στο που χωροθετούνται οι Μινωικής Φρυκτωρίες τους βρίσκει εύκολα κάποιος αναρτημένους, στο Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών. Το επόμενο στοιχείο που παρουσιάσαμε, αφορά στο γεγονός ότι ο ίδιος ο καθηγητής παραδέχτηκε ότι δεν ήξερε, αφορά στις καταγραφές, του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας, που δείχνουν ότι στην επίμαχη περιοχή υπάρχει ένας προστατευόμενος κατά προτεραιότητα(!) υγροβιότοπος, με 150 ενδημικά πουλιά, και ένα φαράγγι(!). Τέλος μας έκανε εντύπωση το γεγονός ότι ο καθηγητής απαξίωσε την ύπαρξη των βιοκαλλιεργειών. Στην περιοχή υπάρχουν 2.800 ρίζες ελιάς υψηλής παραγωγικότητας σε βιολογικό λάδι το οποίο συσκευάζεται…Ο καθένας μπορεί να αντιληφθεί ότι στην προτεινόμενη περιοχή που είναι η «καρδιά» της Πεδιάδας, θα σημάνει πολλαπλούς κινδύνους όχι μόνο για την περιοχή, αλλά γενικότερα για το Ηράκλειο.

Ερώτηση: Γιατί το λέτε αυτό;

Απάντηση: Πρώτα από όλα είναι το πιο εύφορο, το πιο γόνιμο, και παραγωγικό κομμάτι του νομού. Μπορεί να ενισχύσει την κτηνοτροφία τις πολλές και διαφορετικές καλλιέργειες, τον ποιοτικό τουρισμό, αναδεικνύοντας, τα ντόπια στοιχεία. Έχει το καθαρότερο νερό από το οποίο υδρεύονται τα παράλια. Για όλους αυτούς τους λόγους παρουσιάζει τεράστιο οικιστικό ενδιαφέρον, και μάλιστα από Ηρακλειώτες! Δε νομίζετε ότι ένα εργοστάσιο στην περιοχή, θα σημάνει την πλήρη υποβάθμιση της, γεγονός που θα παρασύρει και το Ηράκλειο;

Ερώτηση: Ναι, αλλά για την περιοχή της Επισκοπής, η χωροθέτηση του εργοστασίου, συνδέεται και με ένα μεγάλο αναπτυξιακό πακέτο. Δεν θεωρείτε ότι η άρνηση στη χωροθέτηση του εργοστασίου σημαίνει ότι η περιοχή γυρνάει την πλάτη σε μια μεγάλη ευκαιρία για την ανάπτυξη της;

Απάντηση: Εδώ πρέπει να ξεκαθαρίσουμε κάτι. Τα εργοστάσια, και ειδικά αυτά που αφορούν στα απορρίμματα, κατασκευάζονται, βάσει αυστηρών κριτηρίων, τα οποία βλέπουμε ότι εδώ έχουν καταπατηθεί, και μάλιστα με ένα τρόπο κυνικό! Αισθάνομαι ανασφαλής ως πολίτης όταν βλέπω να προτείνεται η χωροθέτηση ενός εργοστασίου, μέσα σε φαράγγι με υδροφόρο ορίζοντα, όταν η Ευρωπαϊκή νομοθεσία λέει ότι θα πρέπει να υπάρχει μια απόσταση τουλάχιστον 1.000μ. Άρα η προτεινόμενη εγκατάσταση του εργοστασίου είναι βόμβα εν δυνάμει, για την ρύπανση του υδροφόρου ορίζοντα ολόκληρου του νομού. Είναι άλλωστε χαρακτηριστική η τοποθέτηση του γεωλόγου, καθηγητή του Πανεπιστημίου κ.Φασουλά ο οποίος έχει ξεκαθαρίσει ότι τα εδάφη στην περιοχή είναι ασβεστολιθικά, άρα υδατοπερατά!..

Ερώτηση: Δηλαδή μας λέτε ότι η επιχειρηματολογία σας δεν στηρίζεται σε μια τοπικιστική λογική ότι τα σκουπίδια «μακριά από μένα και όπου θέλουν ας πάνε»;

Απάντηση: Όχι! Πρέπει να σκεφτούμε ως πολίτες της Κρήτης, και μάλιστα μακροπρόθεσμα με όραμα και σχεδιασμό, και όχι με την κεκτημένη ταχύτητα της τελευταίας στιγμής, που είναι βέβαιο ότι θα μας οδηγήσει σε οδυνηρά λάθη, που θα τα πληρώσουμε με την υγεία μας. Και εδώ θέλω να σας κάνω μια απλή ερώτηση εγώ. Εάν υποθέσουμε ότι εγκαθίσταται το περίφημο εργοστάσιο στη Γαλίφα. Ποιος θα αγοράσει ξανά βιολογικό λάδι, κρέας, τυρί, από την περιοχή; Ποιος θα πίνει νερό από την περιοχή;

Ερώτηση: Ναι αλλά εδώ υπάρχει και ο αντίλογος της άλλης πλευράς που λέει ότι σε κάθε γωνιά της Κρήτης, υπάρχουν καλλιέργειες, αρχαιολογικά μνημεία, και παραδοσιακοί οικισμοί. Με αυτή τη λογική το εργοστάσιο δεν θα βρει πουθενά τόπο να εγκατασταθεί!

Απάντηση: Αυτό το καταλαβαίνω ως επιχείρημα, όμως θα πρέπει να εξηγήσω το εξής: Η Πεδιάδα, είναι η πηγή, ο τροφοδότης του Ηρακλείου… Την καταστρέφεις; Βάζεις τα σκουπίδια σου πάνω στο πηγάδι με το νερό σου, και μετά να υδρεύεις το σπίτι του από εκεί; Όταν έχεις μια παραγωγική πηγή, και την καταστρέψεις, τότε καθετί φτηνό είναι αυτόματα και ακριβό. Όταν όμως ενισχύσεις τους πόρους παραγωγής, διαμορφώνεις έσοδα για το μέλλον άρα μπορείς να πληρώσεις και αυτό που σήμερα αξιολογείς ως ακριβό. Άρα σε επίπεδο νομού, η Πεδιάδα μπορεί να αποτελέσει μονάδα παραγωγής εσόδων. Ιστορικά εάν δει κανείς την περιοχή θα διαπιστώσει, ότι αποτελούσε σημείο συνάντησης, όλων των κτηνοτρόφων από Λασίθι και από Ανώγεια. Τώρα θα μετατραπεί σε σημείο συνάντησης των απορριμματοφόρων; Νομίζω ότι όλο αυτό είναι παραλογισμός…

Αυτό που πραγματικά χρειαζόμαστε από την πολιτεία, είναι ένα συγκροτημένο σχέδιο, το οποίο θα ενισχύσει την παραγωγή εσόδων, με στόχο, να ανεβάσουμε το επίπεδο του πολιτισμού…

Ερώτηση: Οφείλω να ομολογήσω ότι, αυτό που πραγματικά εντυπωσιάζει, είναι το γεγονός ότι η φιλήσυχη κοινωνία της Επισκοπής, και γενικότερα της Πεδιάδας, που μέχρι σήμερα δεν είχε «σηκώσει κεφάλι» λόγω της μακροχρόνιας εγκατάλειψης της από την πολιτεία σε έργα υποδομής και σε παρεμβάσεις ανάπλασης, συσπειρώθηκε και μάλιστα τόσο δυναμικά σε ένα θέμα που αφορά στο περιβάλλον. Πως ερμηνεύεται αυτό;

Απάντηση: Αυτό δείχνει με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο το γεγονός ότι ο κόσμος αισθάνεται ότι βάλλεται με το χειρότερο τρόπο. Όπου και να σταθείς στην Πεδιάδα, ο κόσμος ζητάει βοήθεια! Δεν το έχω ξαναδεί αυτό. Κάθεσαι στο καφενείο, και ο κόσμος λέει παιδιά κάντε κάτι αντιδράστε. Αισθάνονται όλοι ότι οδηγούμαστε σε ένα δρόμο χωρίς επιστροφή, δηλαδή στην καταστροφή. Το τι δημιουργεί η εικόνα ενός εργοστασίου θα το καταλάβει κάποιος εάν δει παιδιά 25-35 που θέλουν να γυρίσουν στη γη των παππούδων θέλουν να χτίσουν σπίτια και μόλις άκουσαν το σχεδιασμό του εργοστασίου πανικοβλήθηκαν. Το ίδιος και οι άνθρωποι που ζουν στην περιοχή. Και ο ίδιος ο Οικονομόπουλος παραδέχτηκε στη συνέλευση του Θραψανού, ότι το παραμικρό λάθος στην εγκατάσταση και λειτουργία του εργοστασίου, θα σημάνει την ολοκληρωτική ρύπανση της περιοχής! Τότε μάλιστα χειροκροτήθηκε από όλους, γιατί ο κόσμος άκουσε από το στόμα του αυτό που φοβάται!

Ερώτηση: Πάντως όλοι σχολιάζουν την δική σας συμμετοχή στην προσπάθεια που γίνεται στην περιοχή, αφού ειδικά στην εκδήλωση που έγινε στο Θραψανό, η ομιλία σας ήταν αυτή που καθήλωσε τους πάντες.. Μια φιλόλογος, έστησε στη γωνία ένα καθηγητή του Πολυτεχνείου, και τον ανάγκασε να δεχτεί ότι η μελέτη του έχει ελλείψεις…

Απάντηση: Προσπαθώ ως πολίτης, να δω το θέμα στο σύνολο του ψύχραιμα, ανάγοντας το στο μέλλον. Γι’αυτό και έκανα προσωπική πρόσκληση στον καθηγητή, να δει τον τόπο, πέρα από τα στεγνά οικονομικά και γεωγραφικά κριτήρια. Θεωρώ ότι είναι πραγματικά πρόβλημα του νομού όχι μόνο της Επισκοπής και το Καστελίου και των Γουβών. Είναι βαθειά πολιτική υπόθεση που αφορά στην υγεία μας το μέλλον μας ως νομός. Δεν καταλαβαίνουν ότι θα δημιουργήσουν πρόβλημα στην καρδιά του νομού, στην Πεδιάδα, που οι παλιοί την χαρακτήριζαν ως «μάνα», αφού από αυτή την περιοχή στήριζαν και στηρίζουν την επιβίωση τους….

Ερώτηση: Αν σας ζητούσα να μου περιγράψετε ποια είναι η εικόνα που έχετε για την περιοχή της Πεδιάδας με τα δικά σας μάτια τι θα λέγατε;

Απάντηση: Είναι ένας τόπος ευλογημένος, με εκπληκτική φυσική ομορφιά, και παραγωγικό πλούτο… Αναρωτιέμαι, γιατί δεν το είδαν αυτό οι μελετητές…

Πέρα από αυτά όμως δεν μπορώ να μην σχολιάσω ότι με συγκινεί το γεγονός, ότι η Πεδιάδα έχει υπέροχους κατοίκους με τρομερή ψυχική ομορφιά, μορφωμένους και πολιτισμικά καλλιεργημένους. Νομίζω ότι όλα αυτά τα στοιχεία έχουν συντελέσει καθοριστικά, στο γεγονός ότι η Πεδιάδα έχει αρχίσει εδώ και μεγάλο χρονικό διάστημα, τα «τραβάει» τα παιδιά της πίσω, που επιστρέφουν στα σπίτια των παππούδων τους, και τα ξαναφτιάχνουν, για να στήσουν εκεί τη ζωή τους. Με την εγκατάσταση του εργοστασίου η περιοχή καταδικάζεται σε μαρασμό, που θα οδηγήσει στο θάνατο…

Ερώτηση: Γιατί όμως είναι τόσο διαφορετικός ο τρόπος που ο μελετητής βλέπει την περιοχή;

Απάντηση: Καταρχήν εγώ δεν θέλω ο μελετητής να δει την περιοχή με τα δικά μου μάτια. Θέλω απλώς να τη δει!...Γι’ αυτό άλλωστε και του απευθύναμε πρόσκληση. Θέλουμε να τον ξεναγήσουμε να του δείξουμε στην πράξη τι ακριβώς συμβαίνει. Το γεωγραφικό σύστημα πληροφοριών που επικαλείται, λειτουργεί με βάση τα δεδομένα που δίδονται. Όταν λοιπόν λειτουργεί βάσει στοιχείων του ΄90 και όχι του 2001, είναι προφανές ότι δεν καταλήγεις σε ασφαλή συμπεράσματα. Γι’ αυτό και ο πρόεδρος της Επιτροπής Αγώνα που έχει συγκροτηθεί, ο Νίκος Μανιουδάκης ξεκαθάρισε στον καθηγητή, ότι όλα αυτά τα στοιχεία που έχουμε θα του τα στείλουμε σε ψηφιακή μορφή, γεγονός που ανάγκασε τον καθηγητή να απαντήσει ότι θα τα λάβει υπόψη του… Αυτό που όλοι θέλουμε να γίνει κατανοητό, είναι, ότι δεν είμαστε απλώς «γραμμές»…Και σε κάθε περίπτωση η γεωγραφία ενός τόπου, δεν είναι ανεξάρτητη από τον άνθρωπο.

Το παρελθόν το τόπου μας μπορεί να γίνει ένα όμορφο μέλλον. Αρκεί να πιστέψουμε σε αυτό, και να δουλέψουμε όλοι μαζί. Όχι μόνο με χάρτες και με το γεωγραφικό σύστημα πληροφοριών. «Με λογισμό και με όνειρο» που λέει και ο ποιητής!