Της Πέλλας Λασηθιωτάκη
Η πτώση της κατανάλωσης τυποποιημένου ελαιόλαδου και η αύξηση της παραγωγής λαδιού σε παγκόσμιο επίπεδο, είναι τα χαρακτηριστικά στοιχεία των τελευταίων εξελίξεων που προβληματίζουν τις συνεταιριστικές και τις ιδιωτικές επιχειρήσεις πώλησης τους προϊόντος, δημιουργώντας παράλληλα “κακούς οιωνούς” για τις τιμές παραγωγού κατά την ερχόμενη περίοδο. Μόνο αν συμβεί κάτι σημαντικό και απρόβλεπτο (όπως η κάθετη πτώση της παραγωγής σε παγκόσμιο επίπεδο λόγω καιρικών συνθηκών) πιθανόν να δημιουργηθούν προοπτικές ανόδου για τις τιμές του προϊόντος. Προς το παρόν πάντως οι τιμές παραγωγού είναι καθηλωμένες περίπου στα 2,50-2,65 στην Κρήτη και όλη την Ελλάδα.
Σύμφωνα με έγκυρους παράγοντες της αγοράς, η πτώση στην κατανάλωση τυποποιημένου ελαιόλαδου υπολογίζεται στο 25-30% την τελευταία διετία. Σε αυτό συντελούν κυρίως δύο παράγοντες:
-Η διεθνής οικονομική ύφεση, που καθιστά απρόσιτες στους καταναλωτές τις τιμές λιανικής του ελαιόλαδου, ακόμα κι όταν είναι 5 ευρώ ανά λίτρο.
-Η ισοτιμία μεταξύ ευρώ και δολαρίου, που ασκεί πιέσεις στις εξαγωγές ελαιόλαδων κυρίως από την Ισπανία και την Ιταλία, σε αγορές τρίτων χωρών όπως της Αμερικής.
Την ίδια ώρα, σε διεθνές επίπεδο αναμένεται αύξηση της παραγωγής. Η Ισπανία, η οποία τα τελευταία χρόνια «τραβάει το χορό» στη διεθνή αγορά του ελαιόλαδου, περιμένει παραγωγή της τάξεως των 1,2 εκατ. τόνων, για την περίοδο 2008-2009, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του ισπανικού υπουργείου Γεωργίας. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι θα υπάρξει έντονος ανταγωνισμός σε επίπεδο τιμών στη διεθνή αγορά του ελαιόλαδου. Η Ιταλία αναμένεται να έχει επίσης ικανοποιητική παραγωγή και ιδιαιτέρως η περιοχή της Τοσκάνης, η οποία φημίζεται για τα ελαιόλαδα της. Σημαντική παραγωγή αναμένεται να έχει και η Τυνησία. Παράλληλα, η χώρα μας περιμένει (πάντα εκτός του απροόπτου των καιρικών συνθηκών) μία παραγωγική χρονιά.
Την ίδια ώρα, νέες χώρες «μπαίνουν» στη παραγωγή του ελαιόλαδου, ενώ η παραγωγική διαδικασία των προϊόντος διαρκώς εκσυγχρονίζεται. Σύμφωνα με έγκυρους παράγοντες της αγοράς, ο εξαιρετικά μεγάλος αγροτικός κλήρος άλλων χωρών όπως της Αυστραλίας σε συνδυασμό με τον εκσυγχρονισμό του τρόπου συγκομιδής και έκθλιψης του ελαιόκαρπου δημιουργούν νέα δεδομένα. Στόχος όλων όσοι δημιουργούν ή εκσυγχρονίζουν τις ήδη υπάρχουσες κάθετες μονάδες (παραγωγή, έκθλιψη του ελαιόκαρπου, τυποποίηση – συσκευασία ελαιόλαδου) είναι να μειωθεί το κόστος παραγωγής του ελαιόλαδου στα 0,50 ευρώ το κιλό, πράγμα που σημαίνει ότι μία τιμή παραγωγού της τάξεως των 2 ευρώ το κιλό, θα ήταν για αυτούς ικανοποιητική. Οι εξελίξεις αυτές δημιουργούν νέες πιο έντονες πιέσεις στις τιμές παραγωγού και εμπορίας του ελληνικού ελαιόλαδου.

