Μία από τις πλέον ανταγωνιστικές αγορές της Ευρώπης είναι η ελληνική ακτοπλοΐα, σύμφωνα με μελέτη της εταιρείας συμβούλων XRTC, με επικεφαλής τον τραπεζίτη Γιώργο Ξηραδάκη.

Η ίδια μελέτη δεν «βλέπει» προβλήματα σε επίπεδο ανταγωνισμού καθώς θεωρεί ότι «το 70% των κύριων σε όγκο γραμμών λειτουργεί σε συνθήκες ανταγωνισμού όπως αυτές καθορίζονται από το νόμο 2392/2001, γεγονός που ίσως αποτελεί και το υψηλότερο ποσοστό σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.»

Σύμφωνα με χθεσινό δημοσίευμα του Marinews ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι το σημείο της έρευνας όπου γίνεται αναφορά για ύπαρξη γραμμών όπου δραστηριοποιείται μία και μόνο εταιρεία. Η XRTC καταρρίπτει ένα ακόμη μύθο για μονοπωλιακές καταστάσεις:

«Στην Ελλάδα σήμερα στις περισσότερες από τις γραμμές που εξυπηρετούνται από μία μόνο εταιρεία δεν υφίστανται εμπόδια εισόδου για άλλες εταιρείες (barriers to entry). Ο αριθμός των εταιρειών ή του αριθμού των πλοίων που δραστηριοποιούνται σε κάθε γραμμή υπαγορεύεται κυρίως από το μέγεθος του μεταφορικού έργου της ίδιας την γραμμής».

Η έκθεση, ολοκληρώθηκε πέρσι, με την ακτοπλοϊα να βράζει στους ίδιους βαθμούς που βράζει τώρα και συγκρίνει το επίπεδο ανταγωνισμού που επικρατεί σε βασικές ακτοπλοϊκές αγορές της Ευρώπης δίνοντας έμφαση στις αγορές της Βαλτικής, της Βόρειας Θάλασσας και της Μεσογείου και ο δεύτερος επιδιώκει μία συγκριτική ανάλυση των Μεσογειακών αγορών της Νότιας Γαλλίας και Ισπανίας με την Ελληνική.

Όπως διαβάζουμε στο κεφάλαιο « Συμπεράσματα» « η ύπαρξη ή όχι υγιούς ανταγωνισμού δεν εξαρτάται αποκλειστικά και μόνο από τον αριθμό των δραστηριοποιούμενων εταιρειών. Μία αγορά με πολλές εταιρείες δεν εγγυάται απαραιτήτως συνθήκες ανταγωνισμού (π.χ. περιπτώσεις καρτέλ ή άλλων συμφωνιών και αντι- ανταγωνιστικών πρακτικών μεταξύ τους).



Η αγορά της Ελλάδας



Στο κεφάλαιο με τίτλο « Η Αγορά της Ελλάδας» αναφέρονται τα εξής:

«Η Ελληνική ακτοπλοϊκή αγορά λόγω της ιδιομορφίας του Αιγαίου και Ιόνιου αρχιπελάγους χρήζει ιδιαίτερης και προσεκτικότερης ανάλυσης. Η ελληνική αγορά παρουσιάζεται ως κατά βάση μονοπωλιακή και μάλιστα σε πολύ υψηλότερο βαθμό από ότι οι αντίστοιχες αγορές της Νότιας Γαλλίας και της Ισπανίας, στην πράξη η εικόνα είναι διαφορετική. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι 57 γραμμές (68%) είναι επιδοτούμενες το οποίο σημαίνει ότι από τη φύση τους είναι μονοπωλιακές. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι γραμμές επιδοτούνται τόσο από το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας (Υ.Ε.Ν.) όσο και από το Υπουργείο Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής (Υ.Α.). Επίσης εννέα γραμμές (10,71%) που ελέγχονται από το Υ.Α. δεν είναι επιδοτούμενες και υπάγονται στο νόμο 2932/2001. Σε αυτές τις γραμμές ισχύουν οι συνθήκες του ανταγωνισμού όπως και στις 18 κύριες γραμμές (21,43%) οι οποίες αφορούν και τον κύριο όγκο της ετήσιας κίνησης επιβατών, αυτοκινήτων και φορτηγών. Θα πρέπει να τονισθεί ότι ο όρος κύριες γραμμές είναι ενδεικτικός και αφορά κυρίως το μέγεθος των εν λόγω γραμμών. Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει το πότε μια κύρια γραμμή θα πάψει να είναι κύρια στο μέλλον η πότε μια δευτερεύουσα γραμμή θα γίνει κύρια».

Οι απαραίτητες παρεμβάσεις

Το γεγονός βέβαια ότι στην Ελλάδα λειτουργεί ο ανταγωνισμός σε ένα συγκεκριμένο αριθμό γραμμών δεν σημαίνει ότι το σύνολο του αρχιπελάγους εξυπηρετείται αποτελεσματικά και ικανοποιητικά. Μία σειρά παρεμβάσεων και αποφάσεων κρίνονται απαραίτητες προκειμένου να αντιμετωπιστεί συνολικά το πρόβλημα των ακτοπλοϊκών συνδέσεων της νησιωτικής Ελλάδας. Οι παρεμβάσεις αυτές αφορούν το πολιτικό, κοινωνικό, οικονομικό και επιχειρηματικό επίπεδο.