
Αυτό τονίστηκε στη χθεσινή παρουσίαση της ετήσιας έκθεσης για την αναπτυξιακή φυσιογνωμία της περιφέρειας Κρήτης που πραγματοποίησε το Κέντρο Επιχειρηματικής και Τεχνολογικής Ανάπτυξης (ΚΕΤΑ) Κρήτης.
Με την έκθεση αναζητήθηκαν τα χαρακτηριστικά των επιχειρήσεων του νησιού σήμερα και οι προοπτικές ανάπτυξης του τόπου μας.
Όπως εξήγησαν χθες ο διευθυντής του ΚΕΤΑ, Γιώργος Κοκκίνης, και το στέλεχος του Κέντρου, Θοδωρής Τσαούλης, πρόκειται για την τέταρτη κατά σειρά έκθεση και περιλαμβάνει επιμέρους θέματα που αφορούν στην οικονομία της Κρήτης, όπως είναι η δημογραφία των επιχειρήσεων του νησιού, ορισμένα μακροοικονομικά στοιχεία, όπως η εργασία, η ανεργία και το ΑΕΠ. Διεξήχθη, ακόμα, στο πλαίσιο της έκθεσης, μία έρευνα πεδίου σε 150 επιχειρήσεις του νησιού για διάφορα θέματα που τις απασχολούν. Εξετάστηκε, παράλληλα, η πορεία υλοποίησης του Γ’ ΚΠΣ και του ταμείου εγγυοδοσίας και οι άμεσες ξένες επενδύσεις.
Ένα περισσότερο ευρύ και μακρόπνοο σχέδιο για την ανάπτυξη της οικονομίας της Κρήτης θα αποτελέσει και το κλειδί της επιτυχίας, όπως τονίστηκε χθες. «Ως κρητική κοινωνία πρέπει να σκεφτούμε, με βάση τις δυνατότητες και τα συγκριτικά πλεονεκτήματα του νησιού, πώς θα θέλαμε να περιγράφαμε με μια πρόταση την οικονομία του νησιού μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα», υπογράμμισε ο διευθυντής του ΚΕΤΑ.
Από την έκθεση προκύπτει πως υπάρχει έλλειψη θεσμικού πλαισίου αναφορικά με ένα κέντρο λήψης αποφάσεων με ισχυρή εντολή, αυτεξούσιο και αποτελεσματικό και, σύμφωνα με το ΚΕΤΑ, αυτή η έλλειψη λειτουργεί ανασταλτικά τόσο σε σχέση με τη διατύπωση ενός σχεδίου όσο και με την ανάληψη πρωτοβουλιών και τη λήψη αποφάσεων για την υλοποίησή του. «Έτσι όπως είναι τα διάφορα όργανα δομημένα δεν μπορούν να πάρουν μια πρόταση για την Κρήτη», σχολίασε ο διευθυντής του Κέντρου.
«Είναι σημαντικό και για τους φορείς λήψης αποφάσεων και τις επιχειρήσεις να καταλάβουν ότι δεν είναι αυτόνομοι», τόνισε ο κ. Τσαούλης και πρόσθεσε πως η Κρήτη διαθέτει συγκριτικά πλεονεκτήματα αλλά για να μετατραπούν σε αναπτυξιακά πρέπει, κατά βάση, να υπάρχει μια ολοκληρωμένη στρατηγική, ένα στρατηγικό πλαίσιο ανάπτυξης της περιφέρειας ώστε να δοθεί έμφαση, χωρίς παλινωδίες και οπισθοχωρήσεις, σε συγκεκριμένα πράγματα. Παράλληλα, θα πρέπει να έχουν συνέργιες, δηλαδή να αναπτυχθεί περισσότερο από ένα πλαίσιο.
Αντιφάσεις και ανισότητες
Οι αντιφάσεις είναι το κύριο χαρακτηριστικό της έκθεσης αφού προκύπτουν θετικά στοιχεία, όσον αφορά στον τουρισμό, τις άμεσες ξένες επενδύσεις και τον πρωτογενή τομέα, «παράλληλα, όμως δέχονται έντονες πιέσεις και αυτές εκδηλώνονται είτε με τη μείωση των εμπορικών επιχειρήσεων στη δημογραφία τους, είτε με τη μείωση της κερδοφορίας (που δεν είναι δραματική αλλά αξιοσημείωτη), είτε με άλλα τέτοια χαρακτηριστικά», επεσήμανε ο κ. Κοκκίνης και τόνισε πως η μείωση της κερδοφορίας μπορεί να προκαλέσει προβλήματα στις επενδύσεις.
Το πιο σοβαρό δομικό χαρακτηριστικό που προκύπτει από την έκθεση είναι η ενίσχυση των ανισοτήτων, τόσο ενδοπεριφερειακά όσο και σε σχέση με το σύνολο της χώρας αφού όλο και μεγαλύτερη οικονομική δραστηριότητα συγκεντρώνεται στα δύο αστικά κέντρα ενώ παρατηρούνται αντίστοιχα φαινόμενα στην Κρήτη, όπου υπάρχει αποδυνάμωση των άλλων νομών σε σχέση με το νομό Ηρακλείου. «Η στρατηγική της Ευρώπης είναι των περιφερειών, μέσα από την περιφερειακή ανάπτυξη θα έχουμε και τη γενικότερη. Αυτός ο στόχος δε δείχνει να επιτυγχάνεται εδώ και είναι ένα πάρα πολύ κρίσιμο σημείο», υποστήριξε ο κ. Κοκκίνης.
Συνδυασμός τομέων οικονομίας
Όπως τόνισε ο διευθυντής του ΚΕΤΑ, κρίνεται αναγκαίος ο συνδυασμός και των τριών τομέων οικονομίας προκειμένου να εξασφαλιστεί η γενικότερη οικονομική ανάπτυξη του τόπου.
Συγκεκριμένα, ανέφερε πως στον πρωτογενή τομέα υπάρχουν χαρακτηριστικά μειωμένης παραγωγικότητας και ποσοστιαίας συνεισφοράς στην ακαθάριστη προστιθέμενη αξία στο εθνικό προϊόν. «Ο συνδυασμός των παγκοσμίων ανταγωνιστικών πιέσεων και των δυσχερών δομικών χαρακτηριστικών του πρωτογενή τομέα της Κρήτης περιορίζει τις αναπτυξιακές δυνατότητες του», τόνισε.
Τα προϊόντα, δηλαδή, που παράγουμε στο νησί δεν έχουν υψηλή προστιθέμενη αξία και τεχνολογικό περιεχόμενο με αποτέλεσμα να «απειλούνται» από ανταγωνίστριες χώρες, όπως το Μαρόκο και την Τυνησία. «Πρέπει να προσπαθήσουμε να βελτιώσουμε την παραγωγικότητα», υποστήριξε ο κ. Κοκκίνης.
«Ο δευτερογενής τομέας, αν και έχει σημειώσει- συγκριτικά και με τις υπόλοιπες περιφέρειες της χώρας- κάποια βήματα προόδου, εξακολουθεί να είναι αδύναμος», ανέφερε στη συνέχεια ο κ. Κοκκίνης. Όπως τονίστηκε, η μεταποίηση αποτελεί και τον αδύναμο κρίκο της κρητικής οικονομίας, κάτι που αρχίζει να αλλάζει, όπως δείχνουν και τα στοιχεία της απορροφητικότητας των διαφόρων προγραμμάτων.
Καλύτερη είναι η εικόνα που παρουσιάζει ο τριτογενής τομέας, ωστόσο, δε λείπουν τα προβλήματα αφού το τουριστικό μας προϊόν δέχεται τον αυξανόμενο ανταγωνισμό ενώ «έχει μείνει χωρίς όραμα σε ένα παρωχημένο μοντέλο ανάπτυξης», σημείωσε. Το ανησυχητικό σημείο, όπως είπε, για τον ευημερούντα τριτογενή τομέα του νησιού είναι η έλλειψη ανταγωνιστικότητας στους άλλους τομείς της κρητικής οικονομίας, «ο τριτογενής τομέας που έχουμε, αν δε συνδεθεί με την αγροτική παραγωγή και τα επεξεργασμένα προϊόντα, θα έχει προβλήματα», προέβλεψε.
Τεχνογνωσία
Η μεταφορά τεχνογνωσίας πρέπει να αναζητείται μέσα από τις άμεσες ξένες επενδύσεις ενώ σημειώνεται πως στην Κρήτη γίνονται πολύ μεγάλες επενδύσεις συγκριτικά με την υπόλοιπη Ελλάδα. «Αξίζει να δούμε πώς αυτό θα μπορούσε να απορροφηθεί καλύτερα αλλά σε μια λογική που να μεταφέρει, όχι κεφάλαια για να αξιοποιηθεί και να απομυζήσουν την τοπική αγορά και την ικμάδα της, αλλά να έρθουν επενδύσεις που θα δημιουργήσουν καλύτερες προϋποθέσεις για μας εδώ και θα μας δώσουν τεχνογνωσία, αυτό είναι το μεγάλο ζητούμενο», υπογράμμισε ο κ. Κοκκίνης.
Οι επιχειρήσεις
Ο κ. Τσαούλης παρουσίασε τα αποτελέσματα της έρευνας πεδίου, όπου, μεταξύ άλλων, αποτυπώνεται η γενικότερη πίεση που δέχεται ο εμπορικός κόσμος της Κρήτης ενώ ανέφερε πως τα επιχειρηματικά μεγέθη και το κλίμα των επιχειρήσεων είναι μεν θετικά και αισιόδοξα, όχι όμως τόσο όσο πέρσι. Σημείωσε, ακόμα, πως διαφαίνεται η τάση οι ατομικές επιχειρήσεις να οπισθοχωρούν προς όφελος των εταιρικής μορφής επιχειρήσεων.
Από την έρευνα προκύπτει ότι στα επιχειρηματικά σχέδια των επιχειρήσεων σε υψηλή προτεραιότητα βρίσκεται η ανάπτυξη νέων συνεργασιών με επιχειρήσεις και προμηθευτές, η διαφήμιση και, γενικότερα, οι ενέργειες μάρκετινγκ ενώ χαμηλά βρίσκεται η συμμετοχή σε κλαδικές εκθέσεις που τους αφορούν καθώς και η κατάρτιση του απασχολούμενου προσωπικού ενδοεπιχειρησιακά, «κάτι που δεν είναι ευχάριστο όταν μιλάμε για ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων», σχολίασε ο κ. Τσαούλης.
Στην ιστοσελίδα του ΚΕΤΑ Κρήτης βρίσκονται αναλυτικά όλα τα στοιχεία και όλες οι προηγούμενες εκθέσεις: http://www.keta-kriti.gr/

