Μέχρι και ένα μέτρο το χρόνο, «μπαίνουν μέσα» οι ακτές στη δυτική Κρήτη, λόγω ανθρωπογενών δραστηριοτήτων ενώ η κατάργηση της αμμουδιάς στην Αγία Γαλήνη, οφείλεται αποκλειστικά στη δημιουργία του λιμανιού του Κόκκινου Πύργου, σύμφωνα με μελέτη-έρευνα του Πολυτεχνείου Κρήτης με την ευθύνη του καθηγητή Κώστα Συνολάκη.

Ο κ. Συνολάκης, παρουσίασε χθες στο Ηράκλειο για πρώτη φορά στοιχεία αυτής της έρευνας, η επίσημη παρουσίαση της οποίας θα γίνει στη Χαβάη σε λίγες μέρες.

Στο Κολυμπάρι, η παραλία, μειώνεται κάθε χρόνο ένα μέτρο και έχει υποχωρήσει συνολικά 20 μέτρα από τη χρονιά που κατασκευάστηκε το λιμάνι της περιοχής . Το ίδιο συμβαίνει και στην Αγία Μαρίνα αλλά και στις Καλύβες, όπου μέσα στο χωριό, έχει εξαφανιστεί παραλία, λόγω του λιμανιού αλλά και της δόμησης πάνω στο κύμα. Στον Πλατανιά Χανίων, χάνεται κάθε χρόνο, μισό μέτρο παραλίας.

Σύμφωνα με τον κ. Συνολάκη, οι κατασκευές πάνω στην ακτή, εμποδίζουν τη ροή των φερτών υλών, όπως είναι η άμμος των ποταμών η οποία σχηματίζει τις παραλίες και σαν να μην έφτανε αυτό, οι άνθρωποι παίρνουν άμμο από τα ποτάμια για δομικά έργα, με αποτέλεσμα να τη στερούνται οι παραλίες.

Σημειώνεται ότι η άμμος μεταφέρεται με τα ρεύματα στο βυθό και σε άλλες ακτές.

«Δυστυχώς στην Ελλάδα κάνουμε λιμάνια με το μάτι χωρίς μελέτες για τον κυματισμό και τα ρεύματα με αποτέλεσμα οι παραλίες να «υποσιτίζονται» και να χάνουν την ομορφιά τους. Σε ορισμένες περιπτώσεις, το πρόβλημα μπορεί να αντιμετωπιστεί με την παρακολούθηση του φαινομένου και την μεταφορά άμμου στις παραλίες» ανέφερε ο καθηγητής.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η κατασκευή του λιμανιού του Κόκκινου Πύργου, επηρέασε τις ακτές της Αγίας Γαλήνης, αφού εμποδίζονται τα ρεύματα να μεταφέρουν την άμμο προς τα δυτικά. Γι’ αυτό το λόγο, η άμμος καταλήγει μέσα στο λιμάνι το οποίο χρειάζεται συνεχώς εκβάθυνση.

Με δεδομένη αυτή την εμπειρία, ρωτήσαμε τον κ. Συνολάκη για τα ενδεχόμενα προβλήματα από τη σχεδιαζόμενη κατασκευή του λιμανιού στο Νότο.

Όπως μας είπε, το λιμάνι θα επηρεάσει τις ακτές ως τα Μάταλα και θα χρειαστούν πάνω από 100 εκατομμύρια ευρώ για την αποκατάσταση τους. Ο καθηγητής τονίζει ότι εκτός από τη μελέτη που έχει εκπονηθεί ήδη, θα πρέπει να γίνει και μελέτη για τον κυματισμό και τα ρεύματα, η οποία θα βασίζεται σε παρατηρήσεις και μετρήσεις τουλάχιστον τεσσάρων ετών.



Τα τσουνάμι



Ο κ. Συνολάκης, ήταν προσκεκλημένος του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας στα πλαίσια των ανοιχτών συζητήσεων για το κοινό με τίτλο «Γεωεπιστήμες και κοινωνία: Τρεις και μια προσεγγίσεις του Πλανήτη Γη».

Ο κ. Συνολάκης, μίλησε με θέμα "Θαλάσσιες Φυσικές Καταστροφές και κλιματικές αλλαγές"

Η Ελλάδα , ανέφερε, είναι όμως ευάλωτη σε ακραίες φυσικές καταστροφές όπως μεγάλους σεισμούς, πλημμύρες και ακραία καιρικά φαινόμενα. Οι κλιματικές αλλαγές - πέρα από την αύξηση της μέσης θερμοκρασίας του πλανήτη - θα μεταβάλλουν και την ακτογραμμή. Ακόμη και μικρές αλλαγές στη στάθμη της θάλασσας μπορεί να οξύνουν σημαντικά τις επιπτώσεις φυσικών καταστροφών, όπως την αναρρίχηση μακρών κυμάτων και τσουνάμι.

Ο κ. Συνολάκης, μίλησε για την αποκάλυψη ότι ο Μινωικός Πολιτισμός επηρεάστηκε και πιθανά κατέρρευσε λίγα χρόνια αργότερα επειδή οι ακτές του νησιού επλήγησαν από τσουνάμι που προκάλεσε ο σεισμός της Σαντορίνης το 1620.

Το τσουνάμι από την έκρηξη της Σαντορίνης ήταν πολύ ισχυρότερο από ό,τι εκτιμούσαν οι ειδικοί. Δηλαδή, τα κύματα δεν έφταναν το ένα έως τρία μέτρα, αλλά, σύμφωνα με τα στρώματα καταστροφής που ανευρίσκονται, στα Παλαίκαστρο και τα Μάλια θα πρέπει να ήταν πολύ υψηλότερα.

Ο ανασκαφέας του Παλαικάστρου Τζόζεφ Αλεξάντερ ΜακΓκίλιβρεϊ, από τη Βρετανική Αρχαιολογική Σχολή, είχε παρατηρήσει και μελετήσει ένα στρώμα καταστροφής με πολλά αντικείμενα ανακατεμένα . Το ερώτημα ήταν αν η καταστροφή αυτή, έγινε από πλημμύρα που συνέβη από νερά που ήρθαν από τα βουνά ή από τη θάλασσα. Χάρη στις μελέτες, γνωρίζουμε πως το συγκεκριμένο στρώμα συνδέεται άμεσα με την έκρηξη του ηφαιστείου της Θήρας, καθώς περιέχει στάχτες από την ηφαιστειακή λάβα, οι οποίες μετατράπηκαν σε στερεό υλικό με τα νερά.

Εργαστηριακές έρευνες αποδεικνύουν ότι τόσο η τέφρα προέρχεται από το ηφαίστειο της Σαντορίνης όσο και ότι τα αντικείμενα που σκέπασε και που συγχρόνως καταστράφηκαν από τα πελώρια κύματα ανήκουν στην εποχή της έκρηξης.

Οι μινωικές πόλεις άρχισαν να παρακμάζουν μετά από αυτό το καταστροφικό φυσικό γεγονός, γιατί καταστράφηκαν οι σοδειές , η γη χρειάστηκε πολύ καιρό να «συνέλθει» και η φτώχεια που ακολούθησε τις κατέστησε ευάλωτες.