Παραδόθηκε από τον πρόεδρο της Διεθνούς Εταιρείας Φίλων “Νίκου Καζαντζάκη”, Γιώργο Στασινάκη, το πρώτο μέρος της σημαντικής δωρέας-προσωπικά αντικείμενα του συγγραφέα-στο Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη στη Μυρτιά.
Με επιστολή του στις 20 Δεκεμβρίου 2006, ο κύριος Στασινάκης ανακοίνωσε την απόφασή του να δωρίσει στο Μουσείο ένα μικρό γραφείο του συγγραφέα, δώρο της Ελένης Καζαντζάκη προς τον ίδιο το 1971, ένα πορτραίτο του Καζαντζάκη, έργο του Γ. Πολυχρονιάδη, και δυο τόμους με το χειρόγραφο της Οδύσσειας του Καζαντζάκη, δώρο του Γιώργου Ανεμογιάννη το 2005.
Σε μια θερμή υποδοχή στο Ηράκλειο τη Δευτέρα, ο αντιπρόεδρος του Ιδρύματος Κώστας Παπαδάκης, δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω, παρέλαβε τους δυο χειρόγραφους τόμους από τον κύριο Στασινάκη, παρουσία της κυρίας Κλεοπάτρας Πρίφτη, συγγραφέως και προέδρου του Ελληνικού Τμήματος της Δ.Ε.Φ.Ν.Κ και της εφόρου του Μουσείου κυρίας Βαρβάρας Τσάκα. Ο κύριος Στασινάκης εξέφρασε τη χαρά του που το υλικό αυτό εισέρχεται στην κιβωτό της μνήμης και του έργου του, στο Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη. Ο κύριος Παπαδάκης ευχαρίστησε για την τιμή αυτή και διαβεβαίωσε πως σύντομα και αυτό το χειρόγραφο θα ψηφιοποιηθεί, θα συντηρηθεί , θα εκτεθεί και θα τεθεί στη διάθεση κάθε ενδιαφερόμενου μελετητή. Ο κύριος Στασινάκης εξέφρασε την ελπίδα να συγκεντρωθούν και οι υπόλοιπες 5 γραφές της Οδύσσειας και να αποτελέσουν όλες μαζί το αντικείμενο συγκριτικής μελέτης του επικού αυτού ποιήματος του Καζαντζάκη.
Τα χειρόγραφα
Πρόκειται για δυο πανόδετους τόμους, διαστάσεων 22Χ14Χ4,7 εκατοστά, με περίπου 1000 σελίδες έκαστος, αριθμημένες από το συγγραφέα. Στην πρώτη σελίδα του πρώτου τόμου σημειώνει ο συγγραφέας με τη γνώριμη κόκκινη ξυλομπογιά “ΟΔΥCEIA I” και στον δεύτερο “OΔYCEIA II”. Από μια σύντομη εξέταση των δυο τόμων διαπιστώνουμε ότι ο συγγραφέας στον πρώτο τόμο, στην πρώτη σελίδα του οποίου σημειώνει “Δέφτερη γραφή προσωρινή”, δούλεψε ολοκληρωμένα και σε σειρά τις ραψωδίες Α έως Μ, στις σελίδες 3 έως 959, ενώ στις σελίδες 963 έως 986 καταγράφει προσθήκες και διορθώσεις στις ραψωδίες Ν, Ο, Υ και Φ. Είναι εντυπωσιακό, ότι ήδη με την έναρξη της τρίτης γραφής είχε προαποφασίσει ότι “Θα γίνουν 7 γραφές (3-7-31)”, όπως σημειώνει με μολύβι στην προμετωπίδα της 1ης σελίδας.
Στο δεύτερο τόμο σημειώνει στη σελίδα 3 “γ’ προς δ’ γραφή”. Ολοκληρωμένες βρίσκουμε εδώ και σε σειρά τις ραψωδίες Ν έως Ω, στις σελίδες 7 έως 863, όπου και σημειώνει “ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΟΔΥΣΕΙΑΣ, Gottesgab-γ. γραφή 4-12-31”. Στις υπόλοιπες σελίδες του τόμου 867 έως 984, δούλεψε τις διορθώσεις/προσθήκες για τις ραψωδίες Α έως Μ, παραπέμποντας μάλιστα στις αντίστοιχες σελίδες του πρώτου τόμου, δηλαδή της δεύτερης γραφής.
Στη σελίδα 994 του δεύτερου τόμου καταγράφει τις ημερομηνίες έναρξης και ολοκλήρωσης των 3 πρώτων γραφών της Οδύσσειας:
“
α’ γραφή
α- Αρχιξα στην Κρήτη, χειμώνας 1925: Α-Ζ
β- στην Αίγινα από 20 Μάη 1927-22 Σ/βρη 1927 Η-Ω
β’ γραφή
Forsterhauser, Gottesgab, Τσεχοσλοβ.
1 Οχτ. 1929-3 Μάρτη 1930 Α-Ω
γ’ γραφή
Forsterhauser A-Ω
1 Ιουλ. 1931-4 Δεκ. 1931
“
Η Οδύσσεια
Η νέα Οδύσσεια αρχίζει όπου τελεύει η Οδύσσεια του Ομήρου. Αποτελούμενη από 33.333 17σύλλαβους στίχους, δίκαια ονομάστηκε “το μεγαλύτερο έπος της λευκής φυλής”.
Ο Οδυσσέας, αφού σκότωσε τους μνηστήρες, πλαντούσε μέσα στο μικρό του νησί δε χωρούσε πια στη γυναίκα, στο γιο, στους παλιούς θεούς του, στην πατρίδα, κι αποφάσισε να φύγει πάλι από την Ιθάκη και να επιχειρήσει το στερνό του, το αγύριστο ταξίδι. Διάλεξε λοιπόν μερικούς συντρόφους όπως τους πεθυμούσε: ψυχές γενναίες και λεύτερες, σώματα γερά, σκάρωσε καινούριο καράβι, πάντρεψε το γιο του με τη Ναυσικά για να του κάνουν εγγόνια να μη χαθεί η γενιά του, κι ένα πρωί έκανε πανιά κι ανοίχτηκε στο πέλαο για το μέγα στερνό ταξίδι.
Ο Καζαντζάκης ξεκίνησε την Οδύσσεια το 1925 στο Ηράκλειο και την ολοκλήρωσε το 1938 στην Αίγινα. Ολα αυτά τα χρόνια επεξεργαζόταν την αρχική εκδοχή, ενσωματώνοντας εικόνες και εντυπώσεις από κάθε καινούριο ταξίδι. Πριν την έκδοση του 1938, αποσπάσματα της Οδύσσειας είχαν κατά καιρούς δημοσιευτεί σε διάφορα περιοδικά.
Η πρώτη έκδοση υπήρξε γεγονός για τα ελληνικά δεδομένα· τυπώθηκε σε μεγάλο σχήμα, ειδικής παραγγελίας τυπογραφικά στοιχεία, σε μονοτονικό σύστημα. Ο συγγραφέας την αφιέρωσε στην Αμερικανίδα Joe MacLeod, χορηγό της έκδοσης. Ακολούθησαν οι μεταφράσεις και εκδόσεις σε Η.Π.Α (1958), Γαλλία (1968), Γερμανία (1973), Ισπανία (1975), Σουηδία (1988). Η Οδύσσεια του Καζαντζάκη πρωτοανέβηκε ως θεατρικό έργο το 1970 στη σκηνή του Πανεπιστημίου Michigan, Η.Π.Α., ενώ ενέπνευσε τους Νίκο Μαμαγκάκη, Thomas Beveridge και Μάνο Μουντάκη στις μουσικές συνθέσεις τους με τον ομώνυμο τίτλο. (Περισσότερες πληροφορίες στην ιστοσελίδα του ιδρύματος: http://www.kazantzakis-museum.gr/index.php?pre id=1005&id=771&level=4&pre level=5&lang=el).

