Της Γιούλης Ιεραπετριτάκη*

Kαμιά γη στην Ευρώπη δεν γνώρισε το μίσος, την εχθρότητα και τη λεηλασία, όσο αυτή η ιερή ελληνική γη. Την εγκατέλειψαν προ πολλού κυνηγημένοι οι θεοί και οι ήρωες, οι Μούσες, οι Νύμφες, οι άγιοι και σήμερα δυστυχώς, ύστερα από τις φονικές πυρκαγιές στη Πελοπόννησο, εκατοντάδες συνάνθρωποί μας ταπεινωμένοι, αβοήθητοι αποξενωμένοι απ’ ότι πολυτιμότερο υπήρχε γι’ αυτούς, δηλαδή τη γη των πατέρων τους, ετοιμάζονται να πάρουν το δρόμο της προσφυγιάς…

Στο όνομα μιας ψευδεπίγραφης, νεοφιλελεύθερης αναπτυξιακής πολιτικής, καταστρέφεται το μεγαλύτερο περιβαλλοντικό κεφάλαιο που διαθέτει η Ελλάδα. Το φυσικό, ιστορικό τοπίο ακυρώνοντας δια παντός την ενδογενή ανάπτυξη ιστορικών τόπων και περιφερειών, αναγκάζοντας τους ΄Ελληνες αγρότες να λησμονήσουν αυτό που υπήρξαν για αιώνες, οι καλλιεργητές και οι κοσμήτορες της ελληνικής γης, οι διαχειριστές ενός ολοκληρωμένου οικοσυστήματος απ’ όπου ξεπήδησε ο πολιτισμός της ελιάς. Η κερδοσκοπία εις βάρος της φύσης της ιστορίας του πολιτισμού. Αυτό είναι δυστυχώς το αναπτυξιακό μοντέλο που προτάσσεται όχι μόνο σε εθνικό αλλά σε παγκόσμιο επίπεδο. Ο Μίλτων Φρήντμαν άλλωστε, ένας από τους πνευματικούς πατέρες των νεοφιλελευθέρων, προσδοκά και εύχεται το κράτος να πουλήσει τους δρόμους, να μοιράσει τον Ατλαντικό ωκεανό σε μερίδια, και να τα ιδιωτικοποιήσει. Ακολουθώντας την ίδια λογική και οι δικοί μας διαχειριστές της εξουσίας, γιατί να μη μοιράσουν το Αιγαίο, να μην οικοπεδοποιήσουν την Πάρνηθα, τον Όλυμπο και τον Ταϋγετο, γιατί να μη μπαζώσουν τον Θερμαϊκό, και γιατί άραγε να μη πουλήσουμε την ίδια τη μάνα μας, αν αυτό μας αποφέρει τα ανάλογα κέρδη;…

Έμβλημα αυτής της παρακμιακής ιδεολογίας της ασχήμιας, υπήρξε και η πυρπόληση της Ολυμπίας «ο κάλλιστος της Ελλάδος τόπος», παγκόσμιο σύμβολο του πολιτισμού. Θλιβερές αλλά και ενδεικτικές του τρόπου που αντιλαμβάνεται την έννοια πολιτισμός το ομώνυμο Υπουργείο, ανακοινώνει δια του Υπουργού του πως «κάηκαν απλά μερικά δένδρα» αποσιωπώντας την ολοκαύτωση ολόκληρου του φυσικού τοπίου, απογυμνώνοντας έτσι τον ιερό χώρο από τη σαγήνη ενός ειδυλλιακού τοπίου όπου θεοί και θνητοί περπατούσαν μέχρι χθες αντάμα. Στον τόπο εκείνο, όπου οι Γαία, η Θεά - μητέρα της βλάστησης και της γονιμότητας ,προίκισε με απαράμιλλες φυσικές ομορφιές την Ολυμπία. Λυπούμαι διπλά γιατί ως Κρητικός ο κύριος Βουλγαράκης θα’ πρεπε να ξέρει το βαθύ και άγριο δέσιμο των ανθρώπων με τους τόπους τους, γιατί στην Κρήτη πιότερο από αλλού, οι άνθρωποι παρέμειναν σε στενή και ενστικτώδη επικοινωνία με τη φύση, σ’ ένα είδος αδελφωσύνης με το σύμπαν. Μία αλληλεγγύη που ενώνει στο ίδιο πεπρωμένο τον άνθρωπο με τα φυτά και τα ζώα. Γι’ αυτό και το θέαμα των ελαιώνων που κάηκαν κύριε Βουλγαράκη είναι το ίδιο σπαρακτικό όσο και των ανθρώπων που απανθρακώθηκαν παραδομένοι στην πύρινη λαίλαπα. Περπατάς, λέει, ένας άλλος μεγάλος Κρητικός, ο Νίκος Καζαντζάκης, σ’ ένα από τα αδιάκοπα ταξίδια του, και το ελληνικό τοπίο επιδρά στη ψυχή και στο σώμα σου, στους πιο κρυφούς λογισμούς σου σαν μουσική. «…Πολιτισμοί, κατακτητές, όλα σμίγουν σε τούτα τα χώματα. Περπατάς στη Σπάρτη , στη Κόρινθο στην Ολυμπία και μία απροσδόκητη ευθύνη βαραίνει στους ώμους σου. Όποιος γεννηθεί στην Ελλάδα θέλει δε θέλει αναλαμβάνει μεγάλη ευθύνη…».

Δυστυχώς η τραγική ανευθυνότητα των υπευθύνων οδήγησε την Ελλάδα σε μια ακόμα εθνική καταστροφή. Ο κατάλογος της συμφοράς αριθμεί: 72 καμένες ανθρώπινες ζωές, την αποτέφρωση 4 εκατ. δένδρων ελαιοδένδρων, ανυπολόγιστες ζημιές στην αγροτική οικονομία, τον τουρισμό, τη ζωική παραγωγή, ενώ το φάσμα της ανεργίας και της μετανάστευσης απειλεί τους κατοίκους της πολύπαθης γης του ΄Πέλοπος. Όσο για την Ολυμπία, τυλιγμένη στα πέπλα της τέφρας, θρηνεί για το χαμένο κάλλος, θυσία στο βωμό της τρομερής θεάς της Ύβρις, θυγατέρας του Κόρου και της Δυσνομίας. Δηλαδή της αλαζονικής συμπεριφοράς του ανθρώπου που ξεπερνώντας κάθε μέτρο, δεν αναγνωρίζει πια , πως για την ευτυχία του συντελούν κι άλλες δυνάμεις έξω από τον ίδιο του τον εαυτό.

*Η Γιούλη Ιεραπετριτάκη είναι Ιστορικός Αρχαιολόγος