Αλλαγές στο ασφαλιστικό και απολύσεις συνέστησε στην ελληνική κυβέρνηση ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης ο οποίος στην έκθεση του για την ελληνική οικονομία δεν παραλείπει να εκφράσει και αισιοδοξία για την πορεία της.

Εφόσον βεβαίως οι «συνταγές λιτότητας» που προτείνει υλοποιηθούν…

Ο ΟΟΣΑ προβλέπει ότι το 2007 και το 2008 ο ρυθμός ανάπτυξης θα παραμείνει στο 4% και ταυτόχρονα κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την αύξηση των δημοσίων δαπανών στο μέλλον αλλά και την επιτάχυνση του πληθωρισμού.

Στην έκθεσή του, ο διεθνής οργανισμός επισημαίνει στην κυβέρνηση την αναγκαιότητα να γίνουν μεταρρυθμίσεις στο ασφαλιστικό, στο σύστημα υγείας αλλά και να προωθηθούν αλλαγές στην αγορά εργασίας για να αντιμετωπιστεί η ανεργία.

Ο ΟΟΣΑ ζητεί την αύξηση του ορίου συνταξιοδότησης και την κατάργηση των πρόωρων συντάξεων, ακόμα και στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα.

Ο ΟΟΣΑ επιμένει στην αλλαγή του θεσμικού πλαισίου της αγοράς εργασίας και μιλά για ανάγκη απελευθέρωσης του ορίου των απολύσεων.

Μεταξύ άλλων, ο διεθνής οργανισμός εκτιμά πως απαιτείται μείωση του κόστους εργασίας, μείωση των μισθών για τους νέους και καταβολή λιγότερων ασφαλιστικών εισφορών, ενώ για τις συλλογικές διαπραγματεύσεις υποστηρίζει πως θα πρέπει να γίνονται σε επίπεδο επιχείρησης ή επαγγέλματος.

Σε ό,τι αφορά στις μισθολογικές αυξήσεις, λέει ότι πρέπει να είναι συγκρατημένες και τα επόμενα χρόνια.

Για την Παιδεία, προτείνει την επιβολή διδάκτρων στα κρατικά πανεπιστήμια.

Ο γγ του ΟΟΣΑ Ανχελ Γκουρία βρίσκεται στην Αθήνα και συναντήθηκε χθες το πρωί με τον πρωθυπουργό Κ.Καραμανλή κσι στη συνέχεια με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ Γ.Παπανδρέου.



Οι επισημάνσεις και οι προτάσεις



Ακολουθεί μια σύνοψη των κυριότερων σημείων της έκθεσης του ΟΟΣΑ για την ελληνική οικονομία, που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα.

Η αναπτυξιακή επίδοση της Ελλάδας την τελευταία δεκαετία είναι μια από τις καλύτερες μεταξύ των χωρών-μελών του ΟΟΣΑ, καθώς το ΑΕΠ ανά κεφαλή της χώρας μας την περίοδο 1995-2005 αυξήθηκε με το δεύτερο υψηλότερο μέσο ετήσιο ρυθμό (πάνω από 4,5%) τόσο στην ευρωζώνη όσο και στα 30 κράτη του ΟΟΣΑ (πρώτη ήταν η Ιρλανδία). Ιδιαίτερα ενθαρρυντικό θεωρείται το γεγονός ότι η ανάπτυξη, ακριβώς επειδή στηρίζεται κυρίως στις επενδύσεις και τις εξαγωγές, έχει διατηρηθεί την τελευταία διετία παρά τη σημαντική δημοσιονομική προσαρμογή. Μάλιστα επισημαίνεται ότι, αντίθετα με σχετικά δημοσιεύματα, η συνεισφορά των παράνομων δραστηριοτήτων στην κατά 26% πρόσφατη αναθεώρηση του ΑΕΠ, είναι λιγότερο από 1% του ΑΕΠ.

Η έκθεση θεωρεί πιθανό ότι η ισχυρή ανάπτυξη με ετήσιο ρυθμό γύρω στο 4% θα συνεχισθεί, παρά τις αρχικές δυσοίωνες εκτιμήσεις για κάμψη της μετά τους Ολυμπιακούς αγώνες του 2004. Χρειάζονται όμως περαιτέρω μεταρρυθμίσεις για να συνεχισθεί η ίδια αναπτυξιακή επίδοση και τα επόμενα χρόνια, κυρίως για να αντιμετωπισθούν οι αδυναμίες στις αγορές προϊόντων και εργασίας, καθώς επίσης να συνεχισθεί η δημοσιονομική προσαρμογή και να προωθηθεί η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού. Η έκθεση θεωρεί σημαντική πρόκληση τη διαχείριση των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων στο πλαίσιο μιας κοινωνίας που επιδεικνύει πιθανώς εφησυχασμό, καθώς η ευνοϊκή οικονομική συγκυρία συνεχίζεται.

Στον τομέα των δημοσίων οικονομικών, εξαίρεται η επίτευξη ουσιαστικής δημοσιονομικής προσαρμογής (με το έλλειμμα να έχει υποχωρήσει στο 2,5% το 2006) και τονίζεται ότι η διαδικασία πρέπει να συνεχιστεί, πιθανώς με ταχύτερο ρυθμό, καθώς τόσο το δημόσιο χρέος όσο και οι εκτιμήσεις για το μελλοντικό δημοσιονομικό κόστος (δαπάνες υγείας, σύνταξης κλπ) λόγω γήρανσης του ελληνικού πληθυσμού είναι από τα υψηλότερα στον ΟΟΣΑ.

Τονίζεται ότι υπάρχουν σημαντικά περιθώρια για εξοικονόμηση πρωτογενών δημοσίων δαπανών στη δημόσια διοίκηση (στην Ελλάδα οι δαπάνες αυτές αποτελούν ένα πολύ υψηλότερο ποσοστό στο σύνολο των κρατικών δαπανών σε σχέση με τις άλλες χώρες του ΟΟΣΑ, χωρίς οι δημόσιες υπηρεσίες να είναι κατ' ανάγκην ποιοτικότερες), την μείωση του προσωπικού και την αύξηση αποδοτικότητας των δημοσίων επιχειρήσεων, την περαιτέρω περιστολή της φοροδιαφυγής, καθώς και τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης με περαιτέρω φορολογική μεταρρύθμιση (κυρίως μέσω εξάλειψης των στρεβλωτικών εξαιρέσεων ή της προνομιακής φορολογικής μεταχείρισης ορισμένων προϊόντων, επαγγελμάτων και περιοχών).

Επισημαίνεται ακόμα το υψηλό έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσαών συναλλαγών (γύρω στο 9,5% του αναθεωρημένου ΑΕΠ το 2006) και συσχετίζεται με τη συνεχιζόμενη απώλεια ανταγωνιστικότητας, σε συνδυασμό και με τον πληθωρισμό που παραμένει πάνω από 3%, δηλαδή πάνω από το μέσο όρο της ΕΕ επί πολλά χρόνια.

Παράλληλα, υπογραμμίζεται ότι η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των δημοσίων οικονομικών προϋποθέτει μια ριζική μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος. Επισημαίνεται επίσης ότι αν -κατά προτίμηση- αναληφθεί έγκαιρη και ευρέος φάσματος δράση, θα υπάρχουν σημαντικά οφέλη (μειωμένο κόστος εξυπηρέτησης του δημοσίου δανεισμού, μικρότερα φορολογικά βάρη για τις επόμενες γενιές, περισσοτερος χρόνος προσαρμογής των πολιτών κλπ).

Στον τομέα της αγοράς εργασίας συστήνεται η αύξηση της ευελιξίας, καθώς η ανεργία έχει μεν μειωθεί κάτω του 9%, όμως παραμένει από τις υψηλότερες στον ΟΟΣΑ. Ενώ ο συνολικός βαθμός απασχόλησης του εργατικού δυναμικού θεωρείται αρκετά υψηλός, οι εν γένει άκαμπτοι θεσμοί στην αγορά εργασίας συνεισφέρουν σε έναν χαμηλό βαθμό απασχόλησης των νέων, ηλικιωμένων και γυναικών. Ειδικά το σύστημα συνταξιοδότησης θεωρείται ότι παρέχει ισχυρά αντικίνητρα για συνέχιση της εργασίας σε μεγαλύτερη ηλικία, ενώ επισημαίνεται η συχνή πρόωρη συνταξιοδότηση πριν τα 65 χρόνια και προτείνεται ο περιορισμός της (ειδικά στα λεγόμενα "βαρέα και ανθυγιεινά" επαγγέλματα).

Επίσης αναφέρεται ότι ο καθορισμός δεσμευτικού ελάχιστου κόστους εργασίας και η αυστηρή νομοθεσία για την προστασία των απασχολούμενων καθιστούν δύσκολο να εισέλθουν στην αγορά εργασίας οι πρωτοεισερχόμενοι (κυρίως νέοι) και οι επανεισερχόμενοι (κυρίως γυναίκες). Αλλά ο ΟΟΣΑ διευκρινίζει ότι αλλαγές σε αυτούς τους τομείς (όπως η μείωση του ελάχιστου μισθού και των εργοδοτικών εισφορών για τους χαμλόμισθους, που ο Οργανισμός εισηγείται) δεν περιλαμβάνονται στην "ατζέντα" της κυβέρνησης.

Η έκθεση αναφέρει ακόμα ότι το ανθρώπινο κεφάλαιο της χώρας χρειάζεται αύξηση κυρίως μέσω βελτίωσης του εκπαιδευτικού συστήματος. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, όπου -όπως αναφέρεται- η Ελλάδα έχει ένα από τα πιο συγκεντρωτικά και λιγότερο ευέλικτα συστήματα στον ΟΟΣΑ, ενώ για την πρόσφατη εκπαιδευτική μεταρρύθμιση αναφέρεται ότι αποτελεί σαφές και ουσιαστικό βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Ο Οργανισμός προτείνει και την εισαγωγή χαμηλού ύψους διδάκτρων στα πανεπιστήμια, αλλά ο κ.Αλογοσκούφης ξεκαθάρισε ότι κάτι τέτοιο απαγορεύεται από το Σύνταγμα.

Για τις αγορές προϊόντων και τις βιομηχανίες "δικτύων" επισημαίνεται ότι το θεσμικό πλαίσιο συχνά εμποδίζει τον ανταγωνισμό και πρέπει να βελτιωθεί περαιτέρω, καθώς έχει "φρενάρει" την εισροή ξένων επενδύσεων στο παρελθόν και έχει συμβάλει σε χαμηλή επίδοση στο χώρο των καινοτομιών. Το μερίδιο του κράτους σε δημόσιες επιχειρήσεις-κλειδιά τονίζεται ότι παραμένει υψηλό, ειδικά στον τομέα των μεταφορών.

Εν κατακλείδι, ο ΟΟΣΑ αναφέρει ότι, από τις προτεινόμενες μεταρρυθμίσεις, άλλες βρίσκονται στην "ατζέντα" της ελληνικής κυβέρνησης και άλλες όχι, ενώ επισημαίνει ότι η κυβέρνηση πρέπει να πείσει την κοινή γνώμη, που είναι συχνά διστακτική να υιοθετήσει τις μεταρρυθμίσεις, για την ανάγκη του εκσυγχρονισμού της οικονομίας με βάση τις καλύτερες διεθνείς πρακτικές. Αυτό, προσθέτει, ισχύει ειδικά για μια βαθειά ασφαλιστική μεταρρύθμιση, που συνιστά εκ των ων ουκ άνευ (sine qua non) όρο για την επίτευξη μιας βιώσιμης δημοσιονομικής πολιτικής.