Tης Πέλλας Λασηθιωτάκη

Τελικά τα πράγματα δεν είναι τόσο δύσκολα όσο φαίνονται…Είναι ακόμα πιο δύσκολα! Οι ελαιοπαραγωγοί για να συνεχίσουν να παίρνουν το σύνολο των επιδοτήσεων τους από το 2006, θα χρειαστεί πρώτα να ενημερωθούν, μετά να εξοικειωθούν και στη συνέχεια να εφαρμόσουν τους Κώδικες Ορθής Ελαιοκομικής Πρακτικής (ΚΟΡΕΠ), διαδικασία για την οποία προς στιγμή πολλοί παραγωγοί δεν έχουν ιδέα!

Το ενθαρρυντικό είναι ότι αρκετοί από τους αγρότες, κυρίως οι νέοι, που μετέχουν σε πιλοτικό πρόγραμμα της Ελαιουργικής και των Ενώσεων φαίνεται να έχουν διάθεση να ενημερωθούν και να ακολουθήσουν τους κώδικες οι οποίοι ωφελούν αρκετά τους ίδιους αλλά και το περιβάλλον.

Αυτά τα συμπεράσματα συνάγονται από τις συζητήσεις της «Π» με γεωπόνους και αγρότες των Κ.Ασιτών που αποτελούν ένα από τους λεγόμενους «θύλακες» εφαρμογής των Κωδίκων Ορθής Ελαιοκομικής Πρακτικής (ΚΟΡΕΠ).

Όπως και χθες έγραψε η «Π», η Ελαιουργική με χρήματα από την επιδότηση του ελαιολάδου της προηγούμενης διετίας τα οποία παρακρατήθηκαν βάσει σχετικών κανονισμών, συνέταξε σε συνεργασία με εταιρείες συμβούλων το πρόγραμμα «Συνεργασία» που περιλαμβάνει συνολικά 17 δράσεις για την ποιοτική αναβάθμιση του προϊόντος, την εφαρμογή των κωδίκων ορθής γεωργικής πρακτικής για την προστασία του περιβάλλοντος και την πιστοποίηση του ελαιολάδου.

Στο νομό μας έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα 456 παραγωγοί που μετέχουν μέσω των Ενώσεων σε συνολικά οκτώ ομάδες εργασίας ή «θύλακες» όπως τους ονομάζουν η Ελαιουργική με τους συνεργάτες της.

Χθες η «Π» βρέθηκε κοντά σε παραγωγούς του «θύλακα» των Κ.Ασιτών, μίλησε μαζί τους όπως και με τη γεωπόνο η οποία τους παρακολουθεί κυρία Σοφία Μαυρή. Στα πρώτα συμπεράσματα από το πρόγραμμα αναφέρθηκε ο συντονιστής γεωπόνος κ. Ανδρέας Παπασταύρου και ο πρόεδρος του συνεταιρισμού κ. Μανώλης Μανωλιτσάκης.

ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Όπως λένε γεωπόνοι και αγρότες, μόλις δημιουργήθηκαν οι ομάδες, τον περασμένο Δεκέμβριο, πραγματοποιήθηκαν ενημερωτικές συναντήσεις σε κάθε χωριό όπου αναλύθηκε ο στόχος και η διαδικασία του προγράμματος. Στόχος είναι να αρχίσουν να μαθαίνουν οι αγρότες, κυρίως οι νέοι, μία νέα καλλιεργητική τακτική, η οποία παραπέμπει περισσότερο σε μεθόδους των παππούδων μας, προστατεύει το περιβάλλον και παράλληλα απαλλάσσει τα προϊόντα από υπολείμματα φαρμάκων .

Δεν πρόκειται όμως για βιολογική γεωργία. Η νέα τακτική διατηρεί παράλληλα όλα τα απαραίτητα στοιχεία των σύγχρονων καλλιεργητικών μεθόδων, ενώ εισάγει τους αγρότες στη φιλοσοφία της διατήρησης αρχείου για τις παρεμβάσεις τους με τη συμπλήρωση διαφόρων εντύπων. Έτσι, θα μπορούν να παρακολουθούν και οι ίδιοι την αποτελεσματικότητα των κινήσεων τους, ενημερώνοντας παράλληλα τους γεωπόνους που τους παρακολουθούν οι οποίοι μεταφέρουν τις πληροφορίες στα κεντρικά γραφεία των Αθηνών. Εκεί, οι επιστήμονες προσπαθούν να διαπιστώσουν τις αδυναμίες προσαρμογής των κωδίκων σε κάθε χώρο, για να τροποποιήσουν ό,τι χρειάζεται, ώστε όταν έρθει η ώρα της εφαρμογής από όλους τους ελαιοπαραγωγούς της χώρας να είναι έτοιμοι. Όλα αυτά ακούγονται σχετικά απλά, αλλά είναι αρκετά σύνθετα και πολύπλοκα. Ιδιαιτέρως όταν τα μέτρα γενικευθούν σε όλους τους αγρότες, από το 2006 και μετά.

ΤΙ ΚΑΝΟΥΝ ΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΟΙ

Κατ’ αρχήν, οι αγρότες κλήθηκαν να συμπληρώσουν μαζί με τους γεωπόνους ένα ερωτηματολόγιο για τις καλλιέργειες τους. Για καθένα λιόφυτο χωριστά, όπως μας είπαν ο κ. Παπασταύρου και η κυρία Μαυρή. Η συμπλήρωση γίνεται στο χωράφι μέσω ενός μικρού, φορητού ηλεκτρονικού υπολογιστή τα στοιχεία του οποίου μεταφέρονται στην κεντρική βάση δεδομένων της Αθήνας, όπου και είναι δυνατή η επεξεργασία τους. Ορισμένες από τις ερωτήσεις είναι για παράδειγμα αν το λιόφυτο βρίσκεται κοντά και πόσο κοντά σε άλλου είδους καλλιέργεια και ποια. Κι αυτό διότι οι καλλιεργητικές τακτικές στην παρακείμενη εκμετάλλευση (όπως ο ψεκασμός) πιθανόν να επηρεάσουν και το συγκεκριμένο λιόφυτο. Αν επίσης βρίσκεται κοντά σε κάποιο ρυάκι, το οποίο πιθανόν να ρυπανθεί από φάρμακα που θα χρησιμοποιήσει ο καλλιεργητής του προγράμματος ή ποια είναι η κλίση του εδάφους, κάτι το οποίο βοηθά να βρεθεί ο πιο σωστός τρόπος για το σκάψιμο του.

Στα λιόφυτα των παραγωγών έγιναν αναλύσεις εδάφους ώστε να γνωρίζουν γεωπόνοι και αγρότες ποιες ουσίες είναι ελλειμματικές. Κι ενώ οι αγρότες χρησιμοποιούσαν πολλές φορές μεγαλύτερες ποσότητες λιπασμάτων από αυτές που χρειάζονταν τα χωράφια τους, όπως διαπιστώθηκε, κάποιες ουσίες ήταν ανεπαρκής, για παράδειγμα το βόριο.

Οι παραγωγοί προμηθεύονται έντυπα τα οποία καλούνται να συμπληρώνουν κάθε φορά που λυπαίνουν, ψεκάζουν ή σκάβουν τα χωράφια τους. Οι γεωπόνοι δεν συνιστούν φίρμες φυτοφαρμάκων. Συνιστούν καλλιεργητικές τακτικές και ουσίες που χρειάζονται οι καλλιέργειες για τη λίπανση ή την αντιμετώπιση εχθρών και ασθενειών, προσέχοντας να είναι όσο το δυνατό πιο φιλικές με το περιβάλλον. Οι αγρότες στη συνέχεια αγοράζουν τα σκευάσματα με τις κατάλληλες ουσίες από τις Ενώσεις και τους συνεταιρισμούς ή από ιδιώτες γεωπόνους.

ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΑΠΟΘΗΚΗΣ

Εκτός από τα παραπάνω, οι παραγωγοί μαθαίνουν να διατηρούν σε καλή κατάσταση τις αποθήκες τους. Τα φάρμακα να βρίσκονται μακριά από τρόφιμα, μέσα σε κλειδωμένα ντουλάπια και τα κλειδιά στα μπρελόκ τους ώστε να αποφεύγονται τα ατυχήματα. Επίσης μαθαίνουν πως να προστατεύονται κατά τη διάρκεια ψεκασμών, με τη χρήση στολής και μάσκας και πώς να διαλύουν τα φάρμακα στο νερό δίχως να κινδυνεύει η υγεία τους.

Κι αν διαπιστωθεί ότι δεν ακολουθούν τις υποδείξεις, όχι μόνο για τις αποθήκες αλλά για όλα τα προαναφερθέντα, τότε οι γεωπόνοι τους δίνουν έντυπο μη συμμόρφωσης.

«Οι περισσότεροι καταλαβαίνουν τα λάθη τους, αν και προσπαθούν να τα δικαιολογήσουν. Μετά, σε συνεργασία μαζί μας, αρχίζουν να τα διορθώνουν» είπε η κυρία Μαυρή που αποτελεί «την ψυχή» του προγράμματος στις Ασίτες.

ΤΙ ΘΑ ΓΙΝΕΙ ΤΟ 2005

Αν η Ελαιουργική με τις Ενώσεις διατηρήσει το πρόγραμμα και το 2005, τότε τα κριτήρια θα γίνουν πιο αυστηρά όπως και ο έλεγχος, μέχρι να συνηθίσουν οι παραγωγοί των θυλάκων στις νέες διαδικασίες. Θα επιδιωχθεί μάλιστα να αυξηθεί ο αριθμός των παραγωγών που μετέχουν στο πρόγραμμα.

«Όλο και περισσότεροι αγρότες θέλουν να συμμετέχουν. Διαπιστώνουν ότι όσοι είναι στο πρόγραμμα έχουν ήδη μάθει πολλά που τους βοηθούν. Υπάρχει μεγάλη όρεξη και προσαρμοστικότητα, κυρίως από τους νέους» επισημαίνει ο πρόεδρος του συνεταιρισμού Κ.Ασιτών κ. Μανώλης Μανωλιτσάκης. Φιλοδοξία του είναι όλοι οι αγρότες του συνεταιρισμού να πάρουν ποιοτική πιστοποίηση για τα προϊόντα τους.

Ανάλογη είναι και η άποψη του νέου αγρότη που μετέχει στο πρόγραμμα κ. Μιχάλη Σπυριδάκη. Όπως λέει, έχει ήδη βοηθηθεί και ελπίζει όλα αυτά να επιτύχουν.